Malatya Ziraat odalarının geçtiğimiz günlerdeki, "kayısı fiyatlarını sadece 5 ihracatçının belirlediği" yönündeki açıklaması, üreticiden tüccara kadar geniş kesimlerde tartışma yarattı. Kent ekonomisinin lokomotifi olan kayısı sektöründe fiyatların gerçekten belirli isimlerin kontrolünde olup olmadığı sorusu kamuoyunda yankı uyandırırken, gözler bu ihracatçıların kim olduğuna çevrildi. Tartışmalar sürerken, Malatya Ticaret Borsası (MTB) Başkanı Ramazan Özcan, iddialara ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

Maalesef her yıl bu aylarda, fiyatlarla ilgili eleştirilerin yaşandığını ifade eden Malatya Ticaret Borsası Başkanı Ramazan Özcan, Ticaret Borsaları veya diğer kurulların kayısı fiyatını belirleyemeyeceğini söyledi.

“ÜRETİCİYE BÖYLE DESTEK OLUNMAZ”

Fiyatların şekillenmesinin sorumlusunun ihracatçı ve Ticaret Borsası olmadığını ifade eden Özcan,

“Türkiye’nin hiçbir yerinde ne fındıkta ne incirde ne üzümde fiyat belirleyen kurul Ticaret Borsaları değildir. Bunlar tamamen piyasalarda üreticiyle ihracatçıyı, tüccarı karşı karşıya getirmek, germek. Bunların her biri zincirin bir halkasıdır. Biri eksik olsa iş tamamlanmıyor. Dolayısıyla piyasalarda fiyatlandırma, fiyatların olgunlaşması, fiyatların şekillenmesinin sorumlusu ne ihracatçıdır ne de Ticaret Borsası’dır. Bu ihracatçıya da bu gereksiz cümleleri kullanmak doğru değildir. Bu arkadaşlarımız 20-30-40 yıldır bu şehirde üreticinin canla başla mücadele ederek ürettiği bu ürünü dünyanın dört bir yanına ihracatını gerçekleştirmek için mücadele veriyorlar. Doğrudur Türkiye’de üretim maliyetlerini konuşalım, Türkiye’de işletme maaliyetlerini konuşalım, dünyada yaşanan kur enflasyonunu konuşalım, TL’de yaşanan enflasyonu konuşalım. Üreticiye böyle destek olunmaz. Üreticinin yaşadığı sorun ve sıkıntıları çözerek ancak destek olunabilir. Devlet desteklerini üreticiye daha fazla gelmesini sağlayacak tedbirler almak gerekir”

şeklinde konuştu.

“HER YIL BUNU YAŞIYORUZ”

“Tarım Bakanı buradaydı, herkes Tarım Bakanının arkasında dolanıp methiyeler diziyordu, Tarım Bakanı çekti, gitti ‘Toprak Mahsulleri Ofisi niye ürün almıyor?’ diye bağırıyoruz” diyen Özcan,

“Türkiye’de son yıllarda tarımda üretim maliyetlerinin ne kadar artığını hep beraber görüyoruz ve izliyoruz. Dünyadaki kuru meyve özellikle sektörel anlamda her kuru meyve grubunun ne sıkıntılar çektiğini görüyoruz. Olur olmaz zamanlarda şehirde canla başla mücadele eden ihracatçıyı, sanayiciyi, yatırımcıyı üreticiyle karşı karşıya getirecek cümleler sarf ederek aslında kendi sorumluluğunuzu ortadan kaldıramazsınız. Siz üretici için ne yaptınız? Siz bu üreticinin kalkınması için hangi destekleri sağladınız? Geçtiğimiz hafta Malatya 2 bakan ağırladı. Bu bakanlardan birisi de Tarım Bakanıydı. Toprak Mahsulleri Ofisi tamamen üreticiyi korumak, Türkiye’deki piyasaları regüle etmek için kurulmuştur. Peki Toprak Mahsulleri Ofisi’nin bağlı olduğu bakanlık neresidir, Tarım Bakanlığı. Bakan Bey buradaydı. Siz Toprak Mahsulleri Ofisi’nin taban fiyat açıklama ve ürün alma talebinizi kime iletmeniz lazım, Tarım Bakanına. Tarım Bakanı buradaydı, herkes Tarım Bakanının arkasında dolanıp methiyeler diziyordu, Tarım Bakanı çekti, gitti ‘Toprak Mahsulleri Ofisi niye ürün almıyor?’ diye bağırıyoruz. Aslında konunun muhatabı burada, konunun muhatabına siz konuyu ifade etmiyorsunuz, Sayın Bakan Malatya’dan ayrıldıktan sonra 5 ihracatçı, 3 tüccar diyorsunuz. Bu aslında tamamen üreticiye karşı büyük sorumlulukları olan kayısıda ve tarımda her türlü üreticiyi destekleyici önemli işleri yapması gerekenleri aslında işini yapmadığı için piyasaları manipüle etmedir. Her yıl bunu yaşıyoruz. Rekoltede, fiyatlandırmada yaşıyoruz. Piyasa mutlaka kendi akarında yolunu bulacak”

ifadelerine yer verdi.

“ORTAYA MUTLAKA DOĞRU BİR ŞEY ÇIKACAKTIR”

Kayısının ihracata konu olan bir tarım ürünü olduğunu söyleyen Özcan,

“Bu bir tarım ürünü ve ihracata konu bir üründür. Uluslararası satışa mahsus bir üründür. Bunların kararını bizlerin fiyatlandırmayla verebileceği, ihracatçının belirleyebileceği bir durum değildir. Alıcı ve satıcının karşılıklı iletişimle ürerim maliyetlerini dikkate alarak üreticinin de bu işten mutlaka yüksek bir gelir elde etmesini planlayarak ama dünyadaki bütün kuru meyve guruplarını ve fiyatlarını da inceleyerek ortaya mutlaka doğru bir şey çıkacaktır”

dedi.

“BORSA MI GÖREVE DAVET EDİLİR?”

Ticaret Borsasının fiyatlandırmanın neresinde olduğunu soran Özcan, şunları kaydetti:

“Geçen yıl olağanüstü bir durum yaşadık. Mahsulün tamamını kaybettik, dolayısıyla geçen yıl yaşadığımız fiyat sertleşmeleri mutlaka kendini regüle edeceği bir alan bulacak ve kayısı fiyatları inşallah çok doğru rakamlara oturacaktır. Bunun için piyasaları sürekli ihracatçıya, tüccara, karşı çiftçiyi onlara düşman ederek sorun çözülmez. Siyasetçilerin muhatabı siyasetçilerdir. Siyasi partilerin il başkanları şehirdeki siyasi otoriteye karşı çıkıp kayısıyı sahiplenmelerini iste, Ticaret Borsası’nın konuyla ne alakası var? Siyasi partilerin il başkanları o ilin iktidardaki siyasi partisine telkinde, teklifte bulunur. Mecliste konuyu gündeme getirir. Biz maalesef Malatya’da bir cep telefonu, bir kamera, hemen bir bahçe, traktörün üssüne çıkıp bir poz veya bahçede bir avuç kayısı, fiyat şu olmalı. İş dünyasını temsil eden dernekler, sanayiciyi temsil eden dernekler sanayiciye nasıl hakaret ediyor, ben bunu anlamış değilim. Siz kendi aranızda bir konsorsiyum kurun, her biriniz 5’er milyon dolar bir bütçe aktarın ve orada ortaya çıkacak bütçeyle piyasalara girin ürün satın alın. Bakın depolar burada. Ama siz çıkıp uluorta gereksiz konuşmalarla biz bu sorunu çözmeyiz ki. Bir siyasi partinin muhatabı iktidar partisinin vekillerini bu konuda göreve davet etmektir. Borsa mı göreve davet edilir? Ticaret Borsası fiyatlandırma konusunun neresinde? Siz üretici için yapmış olduğumuz her şeyi gölgelendirmeye odaklanmışsınız.”

“BU TESİSLERİ BU ŞEHİRDE İNŞA ETMEK İÇİN ÇOK GAYRET GÖSTERDİK”

Şu anda kayısıyla ilgili sorumluluğunu yerine getiren tek kuruluş olduklarını belirten Özcan,

“Bu tesisleri bu şehirde inşa etmek için çok gayret gösterdik. Buyursunlar, bir şirket kursunlar ve bu şirketin üzerinden bir ihracat departmanı açsınlar. Bu ihracat departmanıyla da rekabeti artırsınlar, kayısı fiyatlarına sağlayacağınız en büyük destek budur. Şu anda kayısıyla ilgili sorumluluğunu yerine getiren tek kuruluşuz. Bu kadar net söylüyoruz. Ve bu eserlerin ortaya çıkmasında katkıda bulunan gerek siyasetçilerimize gerek diğer kamu kurumlarına ve kuruluşlara teşekkür ediyoruz. Bu işeri de çok gölgede bırakmak doğru bir şey değil. Kayısıda güzel işler yapıldı, güzel işler yapılıyor hem akademik çalışmalar hem fiziki iyileştirmeler bana göre Malatya’da ciddi anlamda bir mesafe aldı. Eksik tabi ki vardır. Ben de istiyorum ki kayısı 10-15 dolara satılsın. Ama mutlaka bunun da piyasasını oluşturacak, olgunlaştıracak şartlar vardır. Biz 8 yıldır kayısıda fiyat konuşan bir kurum değiliz. Bu bizim görevimiz de değil. Biz yaşadığımız krizleri doğru yönetmek için mücadele ediyoruz”

açıklamalarına yer verdi.

SİNEM HATUN DAVUT