25 yaşını dolduran araçların hurdaya ayrılması ile ilgili önerge meclise sunulurken önergenin kabul edilip edilmeyeceği merakla bekleniyor. Peki, hurda teşviki nedir, artıları ve eksileri nelerdir? Hurda teşviki hakkında Malatya Sonmanşet gazetesine konuşan galerici esnafları önemli açıklamalarda bulundular.
Hurda teşviki hakkında bilgi veren galerici esnafı Mesut Canpolat, “Hurda teşviki 25 yaşını doldurmuş aracı bulunan araç sahiplerinin bu araçlarını hurdaya ayırarak yeni araç alımlarında ÖTV’den muaf tutulmasıdır. Burada aranan teknik bir şartname yok sadece aracın 25 yaşını doldurmuş olması yeterli. Bu araçlar hurdaya ayrıldığında tek aranan şart yeni alınacak aracın yerli üretim olması. Sadece Türkiye’de üretilen araçlar alınabiliyor. Hurda teşviki ilk olarak 2003 yılında uygulanmıştı. Sıfır cephesinde otomobil satışlarının durduğu bir dönemde hurda teşviki yapılarak bu araçların hurdaya ayrılması planlanmıştı ancak şu an ki geldiğimiz durumda son yılların satış rekorları sürekli üst üste kırılıyor. O kadar çok sıfır otomobil satılıyor ki satışlarda bir durgunluk yok. Sadece araçları fiyatları yükseldi, alım gücü düştü. Bu da ÖTV’nin yüzde 45’ten tüm araçların yüzde 80’e çıkmasından dolayı oldu” şeklinde konuştu.
ESKİ ARAÇLARIN YAKIT TÜKETİMİ FAZLA
Hurda teşvikinin öneminden bahseden Yusuf Başdemir isimli galerici esnafı ise, “Eski araçlar çok fazla yakıt yakıyor ve biz sürekli yakıta para ödüyoruz. Yeni nesil araçlar ile eski araçları kıyasladığımızda yakıt anlamında aradaki makas çok fazla. Bu yüzden de ekonominin zarara uğramaması için böyle bir yöntem uygulanıyor. Tabi araçların yedek parçasının olmaması, sürekli arıza yapıp trafiği zora sokmaması da yine bazı nedenler arasında yer alıyor. Ayrıca çevre kirliliğinin önlenmesi amacıyla eski otomobillerin hurdaya ayrılması geldi. Yasa şu an mecliste eğer kabul edilirse 25 yaşını doldurmuş araçlar hurdaya ayrılacaklar” ifadelerine yer verdi.
“VERGİ YÜKÜ ÇOK FAZLA”
Hurda teşvikinin yasallaşması ile birlikte vergi yükünün kalkacağını belirten Başdemir, “Araçların üzerindeki vergi yükü çok fazla. Çünkü tüm araçlar yüzde 80 ÖTV diliminde. 1 milyonluk bir araçta 400 bin TL’ye yakın bir vergi yükü var. Yani eğer siz aracınızı hurdaya ayırdığınızda bir milyon liralık bir araç alırsanız 400 bin TL gibi büyük bir rakamdan kurtulmuş oluyorsunuz” dedi.
“YASALLAŞACAĞINI TAHMİN ETMİYORUM”
Hurda teşvikinin gerekli olduğunu ancak yasallaşacağını tahmin etmediğini kaydeden Ahmet Demirci isimli galerici esnafı “Bence hurda teşvikinin çıkması gerekiyor çünkü 25 yaşın altındaki araçlar daha fazla akaryakıt yakıyor ve sık sık arızalanarak ekonomiye zarar veriyor. Çevre kirliliğine neden oluyor. Ayrıca yeni teknolojik donanımla araçlarla aynı karayolunu kullanan bu araçlar düşük donanımla olduğu için kazaya daha çok sebebiyet vererek can ve mal güvenliğini tehlikeye sokuyor. 2025 yılında otomobilden tahsil edilecek ÖTV gelirinin yüzde 64.4 artışla 818.8 milyar TL’ye ulaşması bekleniyor. BU hükümet tarafından hedeflenen bir beklenti. Ancak 818.8 milyar TL’lik bu şaşırtan hedefe rağmen hala ÖTV indirimi ya da hurda teşviki bence çok mantıklı olmuyor. Çünkü engelli muafiyeti ile alınan araçların satışına bakıldığında hemen hemen satılan araçların yüzde 20 ile 30’u arasındaki araçların zaten ÖTV’siz satılmış olması. Eğer bu uygulanırsa şu andaki otomobillerin yüzde 20’si, 25 yaş ve üzeri araçlar bu da çok ciddi bir rakama tekabül ediyor. Bu nedenle hurda teşvikinin yasallaşacağını tahmin etmiyorum” söyleminde bulundu.
muhabir: MEHMET TEVFİK CİBİCELİ
