Malatya’da yaşanan son sarsıntılar, kentte deprem endişesini yeniden artırırken, BUSABAH TV YouTube kanalında yayınlanan Haftanın Nabzı programında önemli değerlendirmeler yapıldı.
Sonmanşet Gazetesi Yazı İşleri Müdürü Sinem Hatun Davut ve gazeteci Berkman Dulcan’ın konuğu olan Emekli Jeoloji Profesörü Mehmet Önal, Malatya Fayı’nın yapısı, son depremler ve kamuoyunda tartışılan deprem senaryolarına ilişkin görüşlerini paylaştı.
“MALATYA FAYI ÜZERİNDE 4’TEN BÜYÜK HİÇBİR DEPREM YOK ÇÜNKÜ ÖLÜ FAY”
Programda son üç yılı aşkın sürede kaydedilen deprem verilerini değerlendiren Prof. Dr. Mehmet Önal, Malatya Fayı üzerinde dikkat çeken bir hareketlilik bulunmadığını belirterek şu ifadeleri kullandı:
“6 Şubat 2023’ten 23 Temmuz 2026’ya kadar, yani 3 yılı geçen bir sürede 4’ten büyük bütün depremleri işlediler. Bakın, Malatya Fayı üzerinde 4’ten büyük hiçbir deprem yok. Neden olmuyor? Çünkü öyle bir fay. Ölü fay olduğu için düzlüklerde üzeri örtülmüş. Sadece dere yataklarında görebiliyoruz.”
ÖNAL HENDEK ÇALIŞMALARINDAKİ HATA PAYINA DİKKAT ÇEKTİ
Malatya Fayı üzerinde yürütülen paleosismoloji çalışmalarının sonuçlarını da değerlendiren Önal, bazı araştırmalardaki yüksek hata paylarının kesin yargılar oluşturmak için yeterli olmadığını dile getirdi.
“5 NESİL DEPREM KAYGISI MI YAŞAYACAĞIZ?”
Önal, konuyla ilgili şöyle konuştu:
“Arazide 6 hendek kazmışlar, sadece birinde 1 milimetrelik yer değiştirme saptamışlar. Bu 1 milimetrelik yer değiştirmeyle ortaya çıkan hata payı artı-eksi 605 yıl! 605 yıl hata payı ne demek? Kaç nesil eder? 5 nesil! Biz beş nesil boyunca 'Malatya Fayı’nda deprem olacak' diye mi düşüneceğiz? Bir projede somut sonuçlar çıkmadan 'Malatya Fayı 7 büyüklüğünde deprem üretir' denmez, denmemeli.”
“YENİ FAY OLUŞUNCA BU 50 MİLYON YILLIK FAY PASİFLEŞİYOR VE DEPREM ÜRETMİYOR”
Malatya Fayı ile Doğu Anadolu Fay Hattı'nın aynı özellikleri taşımadığını da ifade eden Önal, iki fayın oluşum süreçlerinin farklı olduğuna dikkat çekti.
Önal açıklamasında
"Doğu Anadolu Fayının oluşum yaşı 3,5 milyon yıl. Biz buna neotektonik (yeni tektonik) evre diyoruz. Ama Malatya Fayının oluşum yaşı 50 milyon yıllık. Biz buna graben fay ya da büyüme fayı diyoruz. Yeni fay oluşunca bu 50 milyon yıllık fay pasifleşiyor ve deprem üretmiyor. Pek çok bilim insanı da aynen bu şekilde yorumluyor”
şeklinde konuştu.
ÖNAL’DAN AKÇADAĞ DEPREMİYLE İLGİLİ İDDİALARA YANIT
Geçtiğimiz günlerde Akçadağ’da meydana gelen 4.1 büyüklüğündeki depremin Malatya Fayı ile ilişkilendirilmesini doğru bulmadığını ifade eden Önal, söz konusu sarsıntının farklı bir fay üzerinde gerçekleştiğini söyledi.
Önal konu ile ilgili şu cümlelere yer verdi:
"Akçadağ’daki 4.1 büyüklüğündeki deprem, Malatya Fayının 10 kilometre batısında, 4-5 kilometre uzunluğundaki tamamen farklı bir fayda oldu. Bugün baktım, 7 tane de artçısı olmuş. Bu depremin Malatya Fayı ile ne ilgisi var? Neden '4.1 büyüklüğündeki deprem Malatya Fayında olsaydı 7 büyüklüğünde deprem üretirdi' diyorsunuz? Zaten insanların psikolojisi bozulmuş. Ben Malatya’da kesinlikle böyle büyük bir deprem düşünmüyorum; korkmadan Çanakkale’den kalkıp geldim.”
YEDİSU SENARYOSUNA ÖNAL YORUMU
Olası Yedisu depremine ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Önal, bu bölgede meydana gelebilecek büyük bir depremin Malatya'da yıkıcı bir etki oluşturacağı yönündeki iddialara katılmadığını belirtti. Önal, Tunceli'nin Yedisu segmentinde yaşanabilecek 7 büyüklüğünün üzerindeki bir depremin Malatya'da hissedilecek etkisinin yaklaşık 4,5 ila 5 büyüklüğünde olacağını ifade ederken, deprem sonrası yenilenen yapı stoğunun da kent açısından önemli bir güvence oluşturduğunu söyledi.
(Haber Merkezi)






