Yazıhan başta olmak üzere Malatya’nın çeşitli tarım bölgelerinde ayçiçeği tarımı yapılmasına rağmen, üretilen ürünlerin büyük bir çoğunluğunu çerezlik ayçiçeği oluşturuyor. Çiçek, bu tercihin arkasında tamamen ekonomik gerekçelerin yattığını belirtti.
Konuyla ilgili Malatya Sonmanşet Gazetesi’ne konuşan ZMO Malatya Şube Başkanı Fevzi Çiçek, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Üreticilerimiz yağlık ayçiçeği yerine çerezlik ayçiçeği üretiminde daha fazla gelir elde edince doğal olarak çerezlik ayçiçeği ekimine bir yönelme oldu. Biz çerezlik ayçiçeğini ifade ederken, yağlık ayçiçeği olmadığı anlamına gelmiyor. Yağlık ayçiçeği ekimi de var ama çerezlik ayçiçeği içerisindeki oranı oldukça düşük miktarda.”
Çiçek, özellikle yağlık ayçiçeği üretiminin yeniden artırılabilmesi için sanayi kuruluşları ile üreticiler arasında bir koordinasyon gerektiğine dikkat çekti.
Üretim planlamasının olmazsa olmaz olduğunu vurgulayan Çiçek: “Yağ üretimi yapan fabrikalar ve sanayi kuruluşları, çiftçilerle birlikte bir üretim planlaması oluşturursa, yağlık ayçiçeği ekimi de artış gösterebilir. Neticede bütün ekonomide olduğu gibi tarımsal, iktisadi konularda da bu böyledir. Kar, maliyet hesabı yapılır. Eğer bu konuda üreticilerimiz bir karlılık görüyorlarsa, ürettikleri ürünleri değerinde ve zamanında satıyorlarsa doğal olarak dışarıdan herhangi bir yönlendirmeye gerek yoktur. Çiftçi kendi ürününün ekimini bu şekilde yapabilir. Ortam oluşması durumunda yağlık ayçiçeği üretimi de artar.” dedi.
TÜRKİYE'NİN YAĞLIK AYÇİÇEĞİ AÇIĞI HÂLÂ VAR
Türkiye’nin yağlık ayçiçeği ihtiyacının önemli bir kısmının yurt içinden karşılandığını ancak hâlâ ithalata bağımlılığın sürdüğünü belirten Fevzi Çiçek, Türkiye’nin bu alandaki genel durumunu da şu sözlerle değerlendirdi:
“Yağlık ayçiçeği konusunda Türkiye’nin kendi kendine yeterliliği yaklaşık yüzde 70-75 civarında. Biz yüzde 25-30 oranında da yağlık ayçiçeğini dışarıdan ithal olarak alıyoruz. Sadece yağ üretimi değil, yağlık ayçiçeğini birçok alanda kullanıyoruz.”
Ayçiçeği üretiminin sadece bitkisel yağ için değil, hayvancılık sektörü açısından da değerli olduğuna dikkat çeken Çiçek, yağlık ayçiçeğinin posasının da kesif yem üretiminde kullanıldığını belirterek “Posası da özellikle hayvancılıkta kesif yem üretiminde çok önemli bir besin kaynağıdır. Bu alımların, bölgemizde bu tesislerin artması yağlık ayçiçeği yetiştiriciliğini artıracağını düşünüyorum.” sözlerine yer verdi.
YAZIHAN’DA 16 BİN DEKARLIK AYÇİÇEĞİ EKİMİ
ZMO verilerine göre Malatya’nın Yazıhan ilçesinde yaklaşık 16 bin dekarlık alanda ayçiçeği üretimi yapılmakta. Ancak bu üretimin çok büyük bir kısmını çerezlik ayçiçeği oluşturuyor. Daha çok iç piyasaya yönelik tüketim için ekilen çerezlik ayçiçeği, üreticiye daha kısa sürede ve daha fazla kazanç sağladığı için tercih ediliyor.
Bu durum, özellikle bitkisel yağ sanayisinde hammadde tedarikinde sıkıntı yaşanmasına neden olurken, uzmanlar sanayi kuruluşlarının çiftçiye alım garantisi sunması ve destekleyici politikalar geliştirmesi hâlinde yağlık ayçiçeği üretiminin yeniden eski seviyelerine ulaşabileceğini ifade ediyor.
MUHABİR: SİNEM HATUN DAVUT
