Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri, 2023–2025 döneminde Malatya’da yaşanan nüfus hareketliliğinin yalnızca sayısal bir değişim olmadığını, şehrin sosyal ve ekonomik yapısında da önemli dönüşümler yarattığını ortaya koyuyor. Özellikle 6 Şubat 2023’te meydana gelen depremler sonrası yaşanan zorunlu göç, Malatya nüfusundaki değişimin temel belirleyicisi olarak öne çıkıyor.
2023’TE DEPREM ETKİSİYLE NÜFUS GERİLEDİ
TÜİK’in Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi verilerine göre, 2022 yılında 812 bin 580 olan Malatya nüfusu, 2023 yılında 742 bin 725’e düştü. Bu tablo, bir yıl içinde yaşanan ciddi nüfus kaybını gözler önüne serdi.
CİNSİYET DAĞILIMINDA ERKEK NÜFUS ÖNDE
2023 yılı nüfus verileri, Malatya’da cinsiyet dağılımında erkek nüfusun kadınlara göre az da olsa daha yüksek olduğunu gösterdi. Buna göre toplam nüfusun yaklaşık yüzde 50,31’ini erkekler, yüzde 49,69’unu ise kadınlar oluşturdu. Bu oran, nüfus yapısında belirgin bir dengesizlik olmasa da erkek nüfusun sınırlı bir üstünlüğe sahip olduğunu ortaya koydu.
2024’TE KISMİ TOPARLANMA: NÜFUS YENİDEN ARTIŞA GEÇTİ
2024 yılına gelindiğinde Malatya nüfusunda sınırlı da olsa bir artış yaşandığı görüldü. TÜİK verilerine göre ilin toplam nüfusu 750 bin 491 olarak açıklandı. Bu rakam, 2023 yılına kıyasla yaklaşık yüzde 1’lik bir artışa işaret ediyor.
Bu artışta;
Deprem sonrası Malatya’ya geri dönen vatandaşlar,
Yeni konut ve barınma alanlarına yerleşen aileler,
Nüfus kayıt adreslerinde yapılan güncellemeler
etkili oldu.
Ancak uzmanlar, bu artışın kalıcı olup olmayacağının ekonomik ve sosyal koşullara bağlı olduğunu vurguluyor.
KAYITLI NÜFUS İLE FİİLÎ İKAMET ARASINDA DİKKAT ÇEKEN FARK
2024 verileri, Malatya’da kayıtlı nüfus ile şehirde fiilen yaşayan kişi sayısı arasında ciddi bir fark bulunduğunu ortaya çıkardı. Resmî kayıtlara göre nüfus 750 bin 491 olarak görünürken, bunun yaklaşık 164 bin 419’unun Malatya nüfusuna kayıtlı olmasına rağmen şehir dışında yaşadığı belirlendi.
Bu durumda Malatya’da fiilen ikamet eden kişi sayısı yaklaşık 586 bin 72 olarak hesaplandı. Söz konusu fark, şehrin hâlâ yüksek oranda göç verdiğini ve birçok kişinin nüfus kaydını Malatya’da tutmasına rağmen yaşamını başka şehirlerde sürdürdüğünü gösteriyor.
2023–2025 DÖNEMİ GENEL DEĞERLENDİRME
2023: Deprem sonrası yoğun göç nedeniyle ciddi nüfus kaybı yaşandı.
2024: Geri dönüşlerin etkisiyle sınırlı bir toparlanma görüldü.
2025: TÜİK tarafından henüz kesin nüfus verileri açıklanmadı.
Genel tablo: Kayıtlı nüfus ile fiilî ikamet arasındaki fark, Malatya’daki göç eğiliminin devam ettiğine işaret ediyor.
Deprem sonrası süreçte Malatya’nın nüfus dinamikleri, şehrin geleceğine ilişkin planlamalarda barınma, istihdam ve sosyal destek politikalarının ne denli kritik olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor.
Muhabir: HÜSEYİN KOCAMAN
