“Asrın felaketi”nden sonra mağdur olan esnaflardan birisi de Malatyalı mahrukatçı esnafları. Evini depremlerinde evlerini kaybeden vatandaşların konteynerlerde yaşaması odun ve kömür satan esnafların satışını düşürürken, Malatya Sonmanşet gazetesini konuşan Malatya Mahrukatçılar Esnaf Odası Başkanı Orhan Özbek, önemli açıklamalarda bulundu.

7.7 ve 7.6 büyüklüğündeki depremlerden sonra merkezde hizmet veren odun ve kömürcü esnafların her birinin bir yere gittiğini dile getiren Orhan Özbek, Mahrukatçılar Sitesindeki esnafların yerlerinde hizmet verdiğini söyledi.

Esnafların merkezdeki irtibat bürolarının depremler nedeniyle yıkıldığını kaydeden Özbek, “Mahrukatçılar sitesi depremden etkilenmedi. Oradaki esnaflarımız işlerine devam ediyor. Ancak merkezdeki esnaflarımızın yerleri yok. Her birisi bir yerde çalışıyor. Depremlerden önce insanlarımız merkezdeki irtibat büroları nedeniyle odun ve kömürcülere daha rahat ulaşabiliyorlardı ama şu anda öyle bir imkân kalmadı. Bundan dolayı esnaflarımız mağduriyet yaşıyor. Çünkü müşteriler esnafları rahat bir şekilde bulamıyorlar. Bu nedenle esnafların işleri sıkıntılı” şeklinde konuştu.

“BİR AN ÖNCE KİRLİ HAVADAN KURTULMALI”

Kaçak kömürlerin Malatya’ya çok fazla girdiğini dile getiren Özbek, “Eskiden köy olan Malatya, Büyükşehir Belediyesi olduktan sonra mahalleye dönüşen yerlere kaçak kömürler çok fazla giriyor. Buradaki insanlara dağıtılıyor. Biz kaçak kömürlerin Malatya’ya girmesinin engellenmesini istiyoruz. Malatya’mız bir an önce kirli havadan kurtulmalı. Yetililerimizin bunlarla mücadele etmesini talep ediyoruz. Malatya’nın giriş ve çıkışlarında belirli noktalara güvenlik konulabilir. Depremden dolayı tozdan ve dumandan vatandaşlarımız çok sıkıntılı. Bir de insanlarımız kömürü isi ve dumanıyla uğraşmasın” diye konuştu.

“KÖMÜRLERİMİZİN KÜKÜRT ORANI DÜŞÜK VE KALORİSİ ÇOK YÜKSEK”

Sözünü ettiği kaçak kelimesine açıklık getiren Özbek, şunları kaydetti:

“Kaçak derken yanlış anlaşılmasın. Mesela Şırnak kömürü. Bu kömürün kükürt oranı yüksek, kalorisi düşük, is oranı çok fazla. Bu tür kömürlere kaçak diyoruz. Bu kömürler hava kirliliğine neden oluyor ve bizler de bu durumdan Malatya’nın etkilenmesini istemiyoruz. Mutlaka denetleme yapılıyordur ama gözden kaçanlar olabilir. Bu konuda biraz daha dikkatli olunmasını istiyoruz. Malatya’nın giriş bölgelerinde emniyetle birlikte önlem alınmasını talep ediyoruz. Kaçak kömürün ilimize girişi engellenir. Kaçak kömür nedeniyle Malatya Mahrukatçılar Sitesindeki esnafların suçlanmasına imkân yok. Kimse isli kömürü Malatya’nın kayıtlı esnaflarından aldığını söyleyemez. Bizim esnaflarımızın sattığı kömürlerin kalorisi, geldiği yer belli. Bize gelen kömürlerin zaten analizleri yapılıyor ve raporları da var. Kömürlerimizin kükürt oranı düşük ve kalorisi çok yüksek. Kimse bu şekilde esnaflarımıza böyle bir ithamda bulunmaz, bulunamaz da. Satılan kömürlerin üzerinde nereden geldiği, ne zaman üretildiği diye zaten yazılıyor. Kömürlerin menşei analiz yapılırsa ortaya çıkar. Esnaflarımız zan altında kalmaz.”

“DOĞAL GAZ BİZLERİ ÇOK ETKİLİYOR”

Depremlerden sonra mahrukatçılar esnafının ekonomik olarak çok etkilendiğini dile getiren Özbek, “120 bine yakın insanımız konteynerlerde yaşıyor. Elektrikle çalışan araçlar da esnaflarımızı etkiledi. Konteynerde yaşayan esnafların yüzde 30-35’i mahrukatçı esnaflarından alışveriş yapan insanlardı. Depremlerden sonra vatandaşlarımızın konteynerlerde yaşaması bizleri çok etkiledi. Öte yandan doğal gaz da bizleri çok etkiliyor. Ayrıca devletimizin dağıttığı sosyal yardımlaşmanın dağıttığı kömürler var. Yalnız bu Sosyal Yardımlaşmanın dağıttığı kömürlerin biraz daha dikkatli dağıtılması gerekiyor. Devletin parasını boş yere harcamasınlar. Tamam, sosyal devletiz. Tabii verilecek. Bunu da canı gönül istiyorum verilsin ama hak edene verilsin. Çünkü bazı insanlar aldıkları ücretsiz kömürleri başkalarına satıyorlar. Bu konuda kömürü dağıtan memur arkadaşlarımızın biraz daha dikkatli olması gerekiyor” açıklamasında bulundu.

“BU KÖMÜRLERİN KÜKÜRT ORANI YÜKSEK”

“Devletimizin dağıttığı kömürlere bir şey diyemiyoruz” diyen Özbek, “Elbette ki devletimiz insanların kullanabileceği kömürler getiriyor. Maddi durumu iyi olanlar da devletimizden kömür aldığı ileri sürülüyor. Bu insanlar bizlerden kömür alsalar esnaflarımız daha rahat olacaklar, vergilerini vermeye devam edecekler. Bu konuda da biraz daha hassas olunursa iyi olacak. Devletin uyguladığı politikaya bizler karışamayız. Ancak devletimiz Kütahya Tunçbilek kömürü getiriyor. Bu kömürlerin kalorisi belli, kükürt oranı yüksek. Bu kömürler verilene kadar devletimiz Mahrukatçılar Sitesi esnaflarından yarım ton kömür alıp yardıma ihtiyacı olanlara dağıtsa daha iyi olur. Hiç bari kalorisi yüksek olur, isi pası olmaz” söylemlerine yer verdi.  

ESNAFLAR SORUNLARINA ÇÖZÜM İSTİYOR

Esnafların şikâyetlerini de dile getiren Özbek, “Esnaflarımız devletimizin dağıtığı kömürlerin hak etmeyenlere gittiğinden şikâyetçiler. Özellikle Malatya’ya kaçak şekilde giren kömürlerin engellenmesini, bu soruna bir çözüm bulunmasını istiyorlar. Malatyalıların kendilerinden alışveriş yapmasını dile getiriyorlar” dedi.

“MALATYA’DA KAYISI ODUNU VAR”

Odun ve kömür fiyatlarını açıklayan Özbek, “Bir ton kömür 7 bin 700 TL’den başlıyor, 11 bin TL’ye kadar çıkıyor. Odunun tonu ise 4 bin 500 TL’den başlıyor. Kömür fiyatlarıyla bizlerin bir alakası yok. Tamamen fiyatlar ithalatçı firmayla alakalı. Firmalar dolar üzerinden devamlı kömüre zam yapıyorlar. İthalatçı firmalar bize hangi fiyattan kömür satıyorsa bizler de o fiyatın üzerine cüzi bir fiyat ekleyip satıyoruz. Malatya’da kayısı odunu var. Kayısı para etti ama insanlarımız kuruyan ve yaşlı ağaçlarını kesmek zorundalar. Malatya’daki ardiye esnaflarımız odunsuz kalmıyor” ifadelerini kullandı.

 

MUHABİR: TAHİR ÖZÇELİK