Malatya’nın en önemli tarımsal simgelerinden biri olan kayısı, sadece meyvesiyle değil, çekirdeğiyle de hem mutfakların hem de alternatif tıp ve kozmetik dünyasının vazgeçilmezleri arasında yer alıyor. Ancak sıklıkla badem çekirdeği ile karıştırılan kayısı çekirdeği, hem yapısı hem de sağlık üzerindeki etkileri bakımından bademden tamamen ayrılıyor. Malatyalı esnaf Taha Sarıhan, pazarlardaki tezgahlar da bulunan bu iki ürünün fiyatından kullanım alanlarına, sindirime olan faydalarından dikkat edilmesi gereken tüketim sınırlarına kadar pek çok merak edilen yönünü anlatarak aralarındaki çarpıcı farkları gözler önüne seriyor.
Kayısı çekirdeğinin çeşitleri ve tüketiminde dikkat edilmesi gereken sağlık detayları dikkat çekiyor. Tatlı, gün kurusu ve islimli çeşitleri güvenle tüketilirken, içerisinde doğal olarak siyanür barındıran acı kayısı çekirdeği konusunda uzmanlar ve esnaf çok dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.
“BİRBİRİNDEN ÇOK FARKLI ŞEYLERDİR”
Kayısı çekirdeği ve badem çekirdeği arasındaki farkları anlatan esnaf Taha Sarıhan, “kayısı çekirdeği ile badem çekirdeği aslında birbirinden çok farklı şeylerdir. Kayısı çekirdeği bizim Malatya'mızın yöresel bir ürünü olduğu için, kayısı çekirdeği ona göre daha tatlıdır. Badem de kayısı çekirdeğine göre hem daha iridir hem de protein oranı fazladır. Kayısı çekirdeğinin de protein oranı değil ama sindirime, akciğere hem de karaciğere iyi gelen yönleri vardır. Vatandaşlar kayısı çekirdeğini daha çok tercih ediyorlar; hem fiyat performans açısından kayısı çekirdeği bir tık daha uygun, badem ona göre biraz daha pahalı” dedi.
“ACI KAYISI ÇEKİRDEĞİNDE SİYANÜR VAR”
Kayısı çekirdeğinin çeşitlerine ve kullanım alanlarına dikkat çeken Sarıhan, “Kayısı çekirdeğinin iki çeşidi vardır; hem acısı hem tatlısı. Aslında bir de islimli kayısı çekirdeği ve gün kurusu kayısı çekirdeği olmak üzere üç çeşidi vardır. Acı kayısı çekirdeği kanser hastalarında kullanılır, içinde siyanür vardır. Ama normal gün kurusu çekirdeğinde ve islimli kayısı çekirdeğinde öyle bir şey yoktur. Gün kurusu çekirdeği tatlı, islimli kayısı çekirdeği de hafiften mayhoştur. Özellikle kayısı çekirdeği olan ürünümüz hem kozmetik ürününde kullanılır hem kanser tedavisinde kullanılır. Bu arada acı badem çekirdeği de vardır, o da kanser tedavilerinde kullanılır ama ikisinin birbirine olan faydaları daha farklıdır” ifadelerini kullandı.
“GÜNDE 5'TEN FAZLA YENİLEMEZ”
Tüketim sırasında dikkat edilmesi gereken kuralları vurgulayan Taha Sarıhan, “Malatya'nın coğrafi ürünü olarak tabii ki de kayısıdır. Kayısı bize göre her zaman bademden artı bir daha öndedir. Bademle bunun arasındaki farklar çok fazla olduğu için biz kayısı çekirdeğini yemelerini daha çok öneririz. Var tabii, dikkat edilmesi gereken yerleri var. Mesela acı kayısı çekirdeği günde 5'ten fazla yenilemez. Çünkü içinde siyanür olduğu için yenilemez. Mesela çok kayısı yeseniz affedersiniz midenizi bozarsınız ama kayısıyla birlikte yerseniz ikisi birbirini dengeler” diyerek sözlerini tamamladı.
ROJBİN ASTEKİN
