Malatya Sonmanşet gazetesi Yazı İşleri Müdürü Sinem Hatun Davut’un moderatörlüğünde BUSABAH TV Youtube kanalında yayınlanan Haftanın Nabzı programına Mimarlar Odası Malatya Şube Başkanı Yunus Emre Fidanel konuk oldu. Programda deprem sonrası şehir merkezindeki dönüşüm, imar planları ve Malatya’nın kimliği ele alındı.
Fidanel, Fuzuli Caddesi başta olmak üzere birçok bölgede ağaç kaybı yaşandığını ve planlama sürecinde disiplin eksiklikleri olduğunu ifade etti. Ayrıca yeni imar planlarının Malatya’nın hafızasını yeterince koruyamadığını dile getirdi.
“FUZULİ CADDESİ’NDE AĞAÇLARDAN ESER YOK”
Programda ilk olarak Fuzuli Caddesi’ndeki ağaç kayıpları gündeme geldi. Fidanel, depremin ardından yürütülen yıkım ve hafriyat çalışmalarının hızlı ilerlemesi nedeniyle birçok değerin zarar gördüğünü belirterek, “Eskiden Fuzuli Caddesi Malatya’nın en güzel caddelerinden biriydi. Yemyeşil, kocaman ağaçları vardı. Şimdi o ağaçlardan eser yok” ifadelerine yer verdi.
“SÜRECİN HIZI, KAYIP GETİRDİ”
Yaşanan kayıpların bilinçli bir tercihten çok sürecin hızına bağlı olarak ortaya çıktığını söyleyen Yunus Emre Fidanel, “Hasarlı binaların kaldırılması çok hızlı yapıldı. Disiplin sağlamak zordu. Bazı yerlerde durum iş makinesi operatörünün insafına kaldı. Ağaçlarımız bu süreçte zarar gördü” ifadelerini kullandı.
Yeni planlamayla birlikte İnönü, Kışla ve Fuzuli caddelerinde yol genişletme çalışmalarının sürdüğünü hatırlatan Fidanel, bu süreçte ayakta kalan bazı ağaçların da kaybedildiğini belirterek, “Yeşil alan ve her bir ağaç bizim için kıymetliydi. Keşke planlama ağaçları koruyacak şekilde yapılabilseydi” diye konuştu.
“EN BÜYÜK KAYBIMIZ HAFIZAMIZ OLDU”
Depremin Malatya’da yalnızca fiziki değil, kültürel bir yıkıma da neden olduğunu dile getiren Fidanel, “Simge yapılarımız, referans noktalarımız, hatıralarımız yıkıldı. En büyük kaybımız hafızamız oldu” dedi.
“İSTEDİĞİMİZ ÖLÇÜDE BİR PLAN ORTAYA ÇIKMADI”
Programda şehir merkezinin yeni imar planı da değerlendirildi. Mimarlar Odası Malatya Şube Başkanı Yunus Emre Fidanel, planların beklentileri tam olarak karşılamadığını belirterek, “Geniş meydanları, ferah yolları ve doğru planlanmış yeşil alanları olan; Malatya’nın hafızasını koruyan bir şehir hayal ediyorduk. İstediğimiz ölçüde bir plan ortaya çıkmadı” şeklinde konuştu.
Saray Mahallesi’nin planlamasını olumlu bir örnek olarak gösteren Yunus Emre Fidanel, “Saray Mahallesi yol genişlikleri ve mimari düzeniyle Malatya için büyük bir kazanım oldu” derken, bazı bölgelerde ise planlama hataları bulunduğunu savundu.
“TEK MERKEZLİ ÇARŞI KÜLTÜRÜMÜZÜ KAYBETTİK”
Malatya’nın çarşı kültürüyle yaşayan bir şehir olduğuna dikkat çeken Fidanel, “6 Şubat’a kadar tek merkezli bir çarşı kültürümüz vardı. Bu yapıyı kaybettik. Binalardan öte, en büyük yıkım buydu” dedi.
“KİMLİK KARGAŞASI VAR”
Yerinde dönüşüm ve rezerv alan projeleri hakkında da değerlendirmelerde bulunan Fidanel, iki model arasında uyum sorunu yaşandığını ifade ederek, “Rezerv alan projeleri bakanlık eliyle yürütülürken yerinde dönüşümler yereldeki mimarların projeleriyle ilerliyor. Bu da bir kimlik kargaşası oluşturuyor” ifadelerine yer verdi.
Kışla Caddesi’ni örnek gösteren Fidanel, “Saray Mahallesi tarafı yeni bir kimliğe kavuştu ancak karşı taraf aynı bütünlükte değil. O bölgenin de rezerv alan kapsamında yapılması gerekirdi” dedi.
İnönü Caddesi’nin 30 metreye çıkarılmasının Malatya için önemli olduğunu vurgulayan Fidanel, bazı küçük grupların direnişinin süreci yavaşlattığını belirterek, “Küçük menfaatler uğruna Malatya’nın geleceğini riske atamayız. Direnmenin kimseye faydası yok” ifadelerini kullandı.
Depremin büyük bir felaket olduğunu ancak yeniden inşa sürecinin doğru değerlendirilmesi gerektiğini söyleyen Fidanel, “Yıkılan bir şehri yeniden kurarken bu bir fırsattı. Şehrin ana akslarını ferahlatmak ve planlamayı doğru yapmak zorundayız” açıklamalarına yer verdi.
Muhabir: SİNEM HATUN DAVUT
