6 Şubat tarihinde meydana gelen ve asrın felaketi olarak tabir edilen 7.7 ve 7.6 büyüklüğündeki depremlerin ardından Malatya Fidancılar ve Peyzajcılar Sitesi ile Malatya Şehir Mezarlığının arka tarafındaki alan adeta bir hafriyat dağını andırıyor. Depremlerden sonra bazı bölgelerde yıkımı yapılan binaların hafriyatlarının bu bölgeye dökülmesi burada hizmet veren başta fidancılar olmak üzere birçok çalışanın sağlığını tehdit ediyor. Hafriyatlardan çıkan tozlardan dolayı büyük sıkıntı çektiklerini kaydeden esnaflar Malatya Sonmanşet gazetesine önemli açıklamalarda bulundular.

Fidancılar Sitesinin yanına dökülen hafriyatların hem sağlıklarını hem de satışlarını ciddi derecede etkilediklerine vurgu yapan fidancı esnafları çıkan tozların bitkilere de zarar verdiğinin altını çizdiler.

“İNSAN GİBİ YAŞAMAYI İSTİYORUZ”

Alana dökülen hafriyatların en çok sağlıklarını etkilediğini söyleyen esnaf Yunus Erdil, “Buradaki hafriyat en çok sağlımızı etkiliyor. Bu sorunu defalarca dile getirdik ama iradecilerin hiçbiri alakadar olmadı. Depremden bu yana 17 ay oldu daha hala hafriyat taşıma işlemi devam ediyor. Hafriyat dökülürken çıkan toz ve duman hem bizim sağlığımız etkiliyor hem de bitkilerin üzerine yapışıyor. Korkunç bir manzara var ama yetkililer alakadar olmuyor. Önceden günde bir kere sulama yapıyorlardı şimdi onu da yapmıyorlar. Haliyle tozdan etkileniyoruz. Depremden beri kamyonlardan hafriyat taşıyorlar, üst üste yığarak dağ gibi yaptılar. Yetkililer ve siyasiler oy zamanı buraya geldiğinde sıkıntımızı dile getirdik ama ondan sonra unutuldu. Bu hafriyatlardaki maddeler yağmur yağınca yer altı sularına karışacak. Depremden sonra ben 3-4 ay burada kaldım, bu tozlu havayı soluduk. Bu hafriyat sorunu satışlarımızı da etkiliyor. Burada korkunç bir manzara var. Görenler buraya gelmek istemiyor. Depremde benim de evim yıkıldı, mecbur kalmasam gelip burada çalışmam. Ama mecburum. Yetkililere çağrımız bir an önce bunların kaldırılması. İnsan gibi yaşamayı istiyoruz, sağlımız etkilenmesin. Siyasiler, belediye başkanları buraya görmüyor mu? Söylenecek çok şey var ama görüşlerimiz, sorun ve sıkıntılarımız dikkate alınmıyor, umursanmıyor. Çevreye yayılan tozdan dolayı herkes astım oldu” şeklinde konuştu.

 

“DEVASA TEPELER OLUŞTURULDU”

Sıkıntılarını defalarca dile getirmelerine rağmen herhangi bir sonuç alamadıklarını belirten Kasım Behçet isimli esnaf ise, “Buraya dökülen hafriyat bizleri çok olumsuz etkiliyor. Bu tozdan dolayı geçen yıl bayağı bir fidan zarar gördü. Dökülen hafriyatın toz hem bizleri hem de bitkileri etkiliyor. Devasa hafriyat dağları oluştu. Onun ayrıştırmasının yapılacağı söyleniyor o da olursa daha burada oturamayız. Burada Kayısı Ticaret Merkezi, Buğday Pazarı, hal binası var buralar hep gıda ticaretinin yapıldığı yer onların hemen bitişiğinde galericiler sitesi var. Bütün hafriyatı getirip buraya döküyorlar. Malatya hiçbir yer yok mu bütün enkazlarını getirip buraya döktüler. Hiç kimsede ilgilenmiyor geçen yıl her esnafın 300-400 kimi esnafın bin ağacı kurudu. Kime söylediysek bir sonuç alamadık. Belirsizlik devam ediyor. Büyük bir sorunumuz var ama yapacak bir şeyimiz yok. Bu enkazı görenler buraya gelmek istemiyor. Çok mağduruz. Burada devasa tepeler oluşturuldu, bu enkaz kalkmaz, enkazı ayrıştıracaklar ondan sonra düzeltecekler, 2-3 yıl bu süreç devam edecek, bu süreçte de biz fidancılar büyük sıkıntı çekeceğiz. Malatya’da ana gıda maddelerinin tamamı bu bölgeye taşındı ve yetkililer bu görmezden gelerek hafriyatı getirip buraya yığdılar. İnsanın her şeyden önce bir mezarlığı saygısı olur. Kamyon hafriyatı döküyor, ondan sonra 1-2 dakika sulama yapıyor, o sulama tozu yere indirmiyor. Toz gökyüzüne çıkıp üzerimize iniyor. Buralar dolunca daha aşağı tarafı dökmeye başladılar o taraftan çıkan tozlarda Buğday Pazarına gidiyor. Malatya’nın üst düzey yöneticileri gelip burayı incelemeliler. Dünya Kayısı Ticaret Merkezi yapıldı buraya bilmeyen bir vatandaş gelse ‘Buraya dünyanın çöpünü, tozunu döküyorsunuz, diğer tarafta da buğday ve kayısı satıyorsunuz’ der. Hafriyatlar nedeni ile güllerimiz, fidanlarımız kurudu” ifadelerine yer verdi.

“DİRİ DİRİ ÖLÜYORUZ”

Hafriyatlardan çıkan tozlar nedeni ile diri diri öldüklerini kaydeden esnaf Yusuf Dişkaya, “Bizi burada bir mezara koydular, sağlık kalmadı, temiz havaya çıktığımız zaman sürekli öksürüyoruz. Bizi buraya verdiler, ardından getirip buraya hafriyat döktüler, sanki kasıtlı olarak yapılmış bir şey var. Yer mi yoktu getirdiler buraya döktüler? Diri diri ölüyoruz. Çektiğimiz sıkıntılar kimsenin umurunda değil” dedi. 

“GÖRÜNTÜYÜ BOZUYOR”

Hafriyatların çevreye asbest saçtığını ifade eden esnaf Aydın Ünal ise, “Hafriyatlar bir defa görüntüyü bozuyor. Asbest saçıyor, buradan baraj görünüyordu önümüzü kapattılar. Hafriyatları kamyondan boşaltırken su döküyorlar ama sıcakta ister istemez toz kalkıyor. Kaldırsalar iyi olur. Kaldırılması belki maliyetli olabilir ama aşağı tarafta çukur yere dökülürse iyi olur” diye konuştu.

“YERİMİZ DEĞİŞTİRİLSİN”

Malatya Fidancılar ve Peyzajcılar Sitesinde sağlık diye bir şeyin kalmadığını söyleyen esnaf Volkan Ede, “Burada sağlık denilen bir şey yok, burada bir sürü yaşayan insan var hafriyatları, molozları getirip buraya döküyorlar. Hafriyattan çıkan bütün toz, pislik hep buraya geliyor. Yetkililerin bu soruna bir çözüm üretmelerini istiyoruz. Hafriyatların çoğunda kanserojen madde var. Yarın öbür gün ayrıştırma yaptıklarında artık daha burada duramayız. Yetkililer bu soruna bir an önce el atarlarsa bizim için iyi olur. Hafriyatlar nedeni ile 2-3 milyon kaybımız var. Ne yapacağımızı bilmiyoruz. Ya bu hafriyatlar kaldırılsın ya da bizim yerimiz değiştirilsin. Çünkü burası müşteri için çok ters bir istikamet. Bize mümkün mertebe insanların rahatlıkla ulaşabileceği bir yer tahsis edilmeli” ifadelerini kullandı.

“BOŞ BİR ALANA DÖKÜLMESİNİ TALEP EDİYORUZ”

Hafriyatların kimseye zarar vermeyecek boş bir alana taşınmasını talep ettiklerini belirten esnaf Adnan Doğan ise, “Hafriyatların hepsini getirip buraya döküyorlar, her taraf toz duman oluyor. Bu toz bizleri kanser yapacak. Başka bir yer yok mu, bütün hafriyatı buraya getiriyorlar. Yığa yığa burayı dağ yaptılar. Yarın eleme, ayrıştırma olacak. Ayrıştırma olduğundan burada herkes tozdan ölür. Buralarda durulmaz. Hafriyatları kimsenin olmadığı boş bir alana taşısalar daha iyi olur. Hafriyatlar sağlımızı da ciddi derece de etkiliyor. Hafriyatların kimseye zarar vermeyecek boş bir alana dökülmesini talep ediyoruz. Buradaki esnaf ve çalışanların hepsi yarın toz ve dumandan ölecek, hasta olacak” açıklamasında bulundu.

 

haber: MEHMET TEVFİK CİBİCELİ