Malatya’da Çavuşoğlu Mahallesi Yeni Sanayi Sitesi’nde yaşanan tahliye krizi, esnafı sokağa döktü. İş yerlerinin 15 gün içinde boşaltılacağı ve elektriklerinin kesileceği iddiaları üzerine yaklaşık 50 esnaf belediye binasına yürüyerek tepkisini ortaya koydu. Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er ile görüşmek isteyen esnaf, bölgenin Büyükşehir’in değil Yeşilyurt Belediyesi’nin sorumluluk alanında olduğunun anlaşılmasıyla birlikte yeni bir belirsizlikle karşı karşıya kaldı. “Muhatap bulamıyoruz” diyerek tepki gösteren esnaf, bir süre Büyükşehir Belediyesi önünde bekledikten sonra Yeşilyurt Belediyesi’ne yöneldi.
Bir açıklama yapan Malatya İmalat, Demir ve Tamir Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanı Teslim Tunçdemir, sanayi esnafının çok mağdur olduğunu söyledi.
“BU KADAR İŞ YERİ NEREYE SIĞDIRILACAK?”
“9 bloğun aynı anda, 15 gün içinde elektriklerinin kesilerek boşaltılacağı söyleniyor” diyen Tunçdemir, sözlerine şöyle devam etti:
“Bu 9 bloktaki iş yerlerini yerleştirecek bir alanımız yok. Aşağıda, hayvan pazarının olduğu bölgede bir yer bulduk. Ancak orada da 100 metrekarelik alanlar için 600–700 bin lira isteniyor. Bu esnaf bu parayı nasıl karşılayacak? Bu insanlar sadece kiraya çalışarak geçimlerini sağlıyor, bu şartlarda da mümkün olmuyor. Valilikle görüşme sağladık. Valilik, ‘Bizim işimiz yıkım’ diyor. Biz yıkım konusunda hemfikiriz, Vali Bey de doğru söylüyor; onun görevi yıkım. Ancak bizim yerimize ne yapılacak? Bu insanlar nereye yerleştirilecek? Biz esnafı nereye koyacağız? Hiçbir şekilde Büyükşehir Belediyesi’nden de bir bilgi alamıyoruz. Bizimle ilgilenen bir yetkili yok. Esnaf mağdur durumda ve artık sabrının son noktasına gelmiş durumda. ‘Gidip Büyükşehir Belediyesi’nin önüne gidelim, bize ne olacağını orada söylesinler’ diyorlar. Onlar da haklı. Bu kadar iş yeri nereye sığdırılacak? Eşyalar nereye konulacak? Konteyner var mı, yok mu belli değil. Bazı esnaf eşyasını evine götürüyor.”
“BURADA KALMAK İSTEMİYORUZ AMA…”
Mülk sahibinin mülkünü bırakmak istemediğini ifade eden Tunçdemir,
“Şu anda 16 vergi levhası iptal edildi; 16 iş yeri kira ve yer bulamadığı için faaliyetini sonlandırdı. 9 blokta yaklaşık her blokta 23 esnaf bulunuyor. ‘Bizden tam olarak ne isteniyor? Bize ne olacağı söylenmiyor, hiçbir talebimiz de karşılanmıyor. Tek isteğimiz, yeni yapılan 250 metrekarelik alanlar tamamlanana kadar bize müdahale edilmemesi ve mevcut yerlerimizde devam edebilmemizdir.’ Esnaflar başka bir şey istemiyor. ‘5-6 aylığına 600-700 bin lira nasıl ödeyeceğiz? Bu parayı nereden bulacağız?’ diye soruyorlar. Buradakilerin içinde hem mülk sahipleri hem de kiracılar var. Mülk sahibi olan da var, kiracı olan da var. Mülk sahibi mülkünü bırakmak istemiyor ancak yapı ağır hasarlı. Biz de bu durumun farkındayız, burada kalmak istemiyoruz ama gidecek yerimiz yok”
diye konuştu.
“ELEKTRİKÇİ, TAMİRCİ, KAPORTACI AYNI İŞ YERİNDE ÇALIŞIYOR”
Kendilerine hiçbir şekilde randevu verilmediğini ileri süren Tunçdemir,
“Büyükşehir Belediye Başkanı ile görüşme sağlanamadı. Hiçbir şekilde bize randevu verilmiyor. Randevu talep ettik, şu an beşinci başvurumuz. Bugün için randevu verileceği söylendi, bekliyoruz. Esnaf diyor ki: ‘Biz gidip kendimiz görüşelim.’ Eğer esnaf bireysel görüşecekse gitsin, başka çare yok. Ancak bize bir randevu verilse, 5 kişilik bir heyet gider, durumu anlatır, biz de ona göre yol haritamızı belirleriz. Randevu talebimiz reddedilirse bundan sonraki yol haritamız, esnafın alacağı karara bağlıdır. Esnafın büyük kısmı ‘Tamam, boşaltacağız ama gidecek yerimiz yok’ diyor. Eşyalarımızı evimize götürüyoruz, 3-4 esnaf bir araya gelip tek bir dükkân kiralayarak çalışmaya çalışıyor. Ancak 600-700 bin liralık maliyetleri karşılayamayan esnaf ortaklık kurmak zorunda kalıyor. Elektrikçi, tamirci, kaportacı aynı iş yerinde çalışıyor. Önceden hiçbir planlama yapılmadı. Eğer dağıtım esnafın mevcut durumuna göre yapılsaydı bu sorunlar yaşanmazdı”
açıklamasında bulundu.
Gidecek yerleri olmadığını iddia eden esnaflar da oldukça tepkiliydi.
“SADECE BİZE ‘ÇIKIN’ DİYORLAR”
1987 yılından bu yana esnaf olduğunu dile getiren Sanayi Sitesi esnaflarından Fuat Ermiş, yanında SSK’lı bir kişi çalıştırdığını kaydetti. İş yeri mülkiyetinin de kendisine ait olduğunu belirten Ermiş,
“Dükkanın mülkiyeti benim diye iddia etmiyorum, çıkmıyorum da demiyorum. Ama şu anda gidecek bir yerim, bir dükkanım yok. Ben burayı kapatıp da nereye gideyim? Ben eşyalarımı götürüp de belediyenin önüne mi atayım? Eşyalarımı götürüp de çöpe mi atayım?87 yılından bu yana emeklerimi çöpe mi atayım, ne yapayım? Biz devletten bize bedava bir şey vermesini istemiyoruz. Sadece bizlere yardımcı olsunlar. Bizlere ‘Sayın esnafımız sizlere iş yerleri bitene kadar dükkanlarda çalışmanıza müsaade ediyoruz’ desinler. Biz ‘yelerimizi yıkmasınlar’ demiyoruz. Bizlere iş yerlerimiz bitene kadar müsaade etsinler. Ondan sonra taşınalım. Taşınmak kolay. Buradan oradan taşınmak 500 bin lira. İçerisinde elektriği, suyu, hiçbir şeyi yok. Bunların hepsini yapıp, dükkanın içerisinde girmeniz lazım. Bize hiçbir yer gösterilmedi. Sadece bize ‘Çıkın’ diyorlar. ‘Elektriğinizi keseceğiz, çıkın’ diyorlar. Nereye çıkalım?”
şeklinde konuştu.
“BİZLER NE YAPACAĞIZ?”
50 yıldır devlete vergi ödediğini kaydeden esnaf Basri Gündoğan,
“Babam lastik işiyle uğraşıyor. 50 yıldır devlete vergi ödüyoruz. Bunun karşılığı bu mu olmalı? Altay Kışlasında 714 dükkanın kurasını çektikleri zaman bizlere mesaj attılar. Bize söz verdiler. ‘Bu kuraları çektik, bundan sonra kalan esnaflar için herhangi bir yıkım yoktur. Yeni iş yerleri yapılıp, teslim edilene kadar kalan esnaflar yerlerinde oturacaklar’ dendi. Biz bu dükkanı babamızdan devir aldık. 50 yıldır bu insanlar devlete vergi veriyor, bugün bize ‘Çıkın’ diyorlar. Biz ağır hasarlı yerlerde çalışıyoruz, ‘Tamam çıkalım.’ Biz 3,5 yıldır ağır hasarlı yerlerde çalışıyoruz, biz de ‘çıkalım’ diyoruz. Güçlendirme talebinde bulunduk, cevap yok. ‘Dükkanlarımızı kontrol edin’ dedik kimseyi göndermediler. Buraya gelen, buradan giden ‘Halledeceğiz’ dediler. Neden şimdi son demlere bizi soktular? Oradaki dükkanları bitirsinler, kuralarımızı çeksinler sonra bize bir hafta müsaade etsinler çıkalım. Burada babam, amcam yaşında insanlar var. Bizler ne yapacağız? 700-800 bin lira kira verelim. Taşınma işi kolay mı? Dükkan çıktığında 6 ay sonra tekrar taşınacağız ve binlerce lira taşınma parası vereceğiz. Biz ne yapacağız, biz bu paraları nereden topluyoruz? Burası tek katlı sanayi bölgesi. Kolonları sağlam. Ufak tefek kırıklar olduğu için ‘Sizi seviyoruz’ diyorlar. Bizi sevmeyin. Biz sevgi görmedik ki, bu nasıl sevgi? Sanayi esnafı yamyam değil ki, gelirsiniz esnaflarla oturursunuz, konuşursunuz. Bize sadece müsaade etsinler, dükkanlar birsin, kuralar çekilsin, anahtarımızı versinler, 10 günde dükkanları boşaltırız. Biz bu sanayiden zaten vazgeçtik. Bülent Tüfenkci seni Bakan yaptık, milletvekili yaptık. Söz verdin. Desin ki ben esnafa söz vermedim, yarın dükkanımı boşaltayım. Sadece bize sahip çıksınlar, dükkanlar yapılıp teslim olana kadar bize müsaade etsinler”
ifadelerini kullandı.
SİNEM HATUN DAVUT