Malatya’nın Tohma Kanyonu bölgesinde yürütülen arazi çalışmaları sırasında, Anadolu’nun en eski ve en zengin resimli mağaralarından biri olabileceği değerlendirilen tarih öncesi bir mağara keşfedildi. Mağarada insan ve hayvan figürleri ile geometrik sembollerin yer aldığı çok sayıda kaya resmi tespit edildi.
TOHMA KANYONU’NDA ÖNEMLİ KEŞİF
İnönü Üniversitesi Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültesi Resim Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Levent İskenderoğlu başkanlığında, İnönü Üniversitesi, İstanbul Üniversitesi ve Fırat Üniversitesi öğretim üyelerinden oluşan disiplinler arası ekip, Malatya’nın Tohma Kanyonu bölgesinde yürüttüğü çalışmalarda dikkat çekici mağara resimleriyle karşılaştı.
İlk incelemelerde mağara duvarlarında yaklaşık yüz insan ve hayvan figürü ile çok sayıda geometrik sembol tespit edildi. Kırmızı ve kızıl kahverengi tonlarda yapılan çizimlerin şematik ve simgesel bir anlatım dili taşıdığı belirtildi.
“ZENGİN BİR ANLATIM DİLİ VAR”
Çalışmalara ilişkin değerlendirmelerde bulunan Dr. Levent İskenderoğlu, figürlerin insanlık tarihinin erken dönem zihinsel üretimlerine ışık tutabilecek nitelikte olduğunu söyledi. Mağara duvarlarında yalnızca tekil figürlerin değil, insan, hayvan ve sembollerin belirli ilişkiler içinde bir arada kullanıldığını ifade etti.
İskenderoğlu, çizgilerin yalnızca biçim oluşturmak için değil, aynı zamanda düşünce ve anlam üretimini görünür kılan bir anlatım aracı olarak kullanıldığını belirterek, figürlerin Avrupa’daki natüralist mağara resimlerinden farklı olarak daha şematik bir karakter taşıdığını dile getirdi.
NEOLİTİK DÖNEME TARİHLENDİRİLEBİLİR
Mağaranın ihtiyatlı bir değerlendirmeyle Neolitik Dönem’e tarihlendirilebileceğini aktaran İskenderoğlu, bölgede Paleolitik Çağ’dan itibaren insan yaşamına işaret eden izlerin de bulunduğunu söyledi.
Mağaranın uzun yıllar boyunca farklı dönemlerde yeniden kullanılmış olabileceğine dikkat çeken İskenderoğlu, üst üste işlenmiş figürlerin ve üslup farklılıklarının bunu desteklediğini kaydetti.
“ANADOLU’NUN EN ZENGİN RESİMLİ MAĞARALARINDAN BİRİ OLABİLİR”
Mağaranın Türkiye’de bugüne kadar tespit edilen en önemli resimli mağaralardan biri olabileceğini ifade eden İskenderoğlu, Anadolu’daki diğer önemli örneklerle karşılaştırıldığında oldukça zengin bir içerikle karşılaşıldığını söyledi.
İskenderoğlu,
“Çok sayıda insan figürü, hayvan tasviri ve geometrik sembol bu alanı Anadolu’nun en zengin resimli mağaralarından biri hâline getiriyor. Bu keşif yalnızca Türkiye için değil, dünya kültürel mirası açısından da son derece önemli”
dedi.
KORUMA ÇAĞRISI
Mağarada yakın dönemde tahribat izlerine de rastlandığını belirten İskenderoğlu, alanın korunması gerektiğini vurguladı.
Define avcılarına seslenen İskenderoğlu, “Buralarda altın veya değerli eşya bulamazsınız. Burada insanlık tarihinin izleri var. Lütfen bu kültürel mirasa zarar vermeyin” ifadelerini kullandı.
Araştırma ekibi, mağaradaki resimlerin belgelenmesi, sınıflandırılması ve pigment analizlerinin yapılması için çalışmalarını sürdürüyor. İlk değerlendirme raporlarının ilgili koruma kuruluna sunulacağı bildirildi.
(İHA)