Sebze ve meyveler doğanın sunduğu mucizelerdir. Her mevsim, o dönemin iklim şartlarına uygun bitkilerle kendine has ürünler verir. Mevsiminde toplanan sebze ve meyveler, toprağın ve havanın en uygun koşullarında olgunlaşarak besin değerini zirvede taşır. Uzman diyetisyen Ayşe Demir, “Sebze ve meyveleri mevsiminde tüketmek, vücudumuzun ihtiyacı olan vitamin, mineral ve lif gibi öğeleri en taze ve etkili haliyle almamızı sağlar. Ayrıca mevsimsel beslenme, bağışıklık sistemimizin de doğanın döngüsüyle uyum içinde çalışmasına yardımcı olur” diyor.
Teknoloji ve tarım tekniklerinin gelişmesiyle birçok ürün, doğal mevsimi dışında da raflarda yer alabiliyor. Ancak mevsim dışı tüketim bazı riskleri de beraberinde getiriyor. Seralarda, yapay ışık ve kimyasal desteklerle yetiştirilen ya da uzun mesafelerden taşınarak sofralarımıza gelen ürünler, hem besin değerini kaybedebiliyor hem de insan sağlığı açısından çeşitli olumsuzluklara yol açabiliyor.
İNSAN SAĞLIĞI İÇİN RİSK OLUŞTURABİLİYOR
Uzmanlar, mevsim dışı ürünlerde kullanılan ilaç ve hormonların, alerjik reaksiyonlardan sindirim problemlerine, bağışıklık sistemi zayıflığından hormonal dengesizliklere kadar pek çok sağlık sorununa sebep olabileceği uyarısında bulunuyor. Ayrıca uzun mesafe taşımacılığında ürünlerin tazeliğini koruması için kullanılan kimyasal maddeler de insan sağlığı için risk oluşturabiliyor.
HANGİ MEVSİMDE HANGİ SEBZE VE MEYVE TÜKETİLMELİ?
Sağlıklı beslenmenin temel kurallarından biri de mevsimsel ürün takvimine uygun beslenmek. İşte bazı örnekler:
İlkbaharda: Çilek, erik, çağla, bezelye, taze soğan, marul, semizotu
Yazın: Karpuz, kavun, domates, biber, salatalık, kayısı, kiraz, vişne, patlıcan
Sonbaharda: Elma, armut, nar, üzüm, havuç, ıspanak, pırasa, kereviz
Kışın: Portakal, mandalina, greyfurt, karnabahar, lahana, brokoli, turp
EKONOMİYE VE ÇEVREYE KATKISI
Mevsiminde üretim ve tüketim yalnızca sağlığımıza değil, aynı zamanda ekonomiye ve çevreye de katkı sağlıyor. Mevsim ürünleri, yerel üreticilerden taze olarak temin edilebildiği için ithal ürünlere olan talebi azaltıyor, taşıma masrafları ve sera gazı salınımı minimum seviyeye iniyor. Böylece karbon ayak izi küçülüyor ve çevre dostu bir tüketim alışkanlığı kazanılmış oluyor.
Her mevsimin kendi güzelliği ve nimetleri var. Mevsiminde tüketilen sebze ve meyveler, sadece beden sağlığını değil, doğanın dengesini ve toplum ekonomisini de olumlu yönde etkiliyor. Uzmanlar, hazır gıda ve mevsim dışı ürünler yerine mevsimsel beslenme alışkanlığı edinilmesi gerektiğini, bunun da sağlıklı bir yaşamın ve sürdürülebilir geleceğin anahtarı olduğunu belirtiyor. Sağlıklı ve doğal bir yaşam için; mevsim ne sunuyorsa onu tüketin. Doğanın ritmiyle uyumlu yaşayın.
Muhabir: MEHMET TEVFİK CİBİCELİ