Malatya’nın tek batı çıkışı olan Beylerderesi Viyadüğü’nün olası bir arızada şehri dış dünyadan izole etme riski, Doğanşehir–Erkenek hattının gece tamamen karanlığa bürünmesi, Fırıncı Kavşağı’nın onlarca yerleşimi bağlamasına rağmen güvenli olmayan yol geometrisi ve Çöşnük aksının yoğun nüfusa rağmen yetersiz kapasiteyle hizmet vermesi; Malatya’nın ulaşım ağının artık telafisi zor sonuçlar doğuracak bir doygunluk seviyesine ulaştığını gösteriyor.
TOHMA NEHRİ ÜZERİNE KÜÇÜK BİR KÖPRÜ: HEM SOSYAL HEM EKONOMİK KAZANÇ
Yazıhan ve Akçadağ ilçelerinin arasındaki Tohma Nehri, yıllardır iki yakadaki yerleşimlerin ulaşımını zorlaştırıyor. Bereketli ile Tohma köyü arasında yapılacak kısa mesafeli bir köprü, yalnızca köyler arasındaki sosyal bağlantıyı değil, geniş bir bölgenin ulaşım planlamasını da değiştirebilir.
Bu köprü hayata geçirildiğinde, Hekimhan, Arapgir, Arguvan ve Keban güzergâhından gelen sürücüler şehir merkezine girme zorunluluğu olmadan direkt havaalanına ulaşabilecek. Böylece şehir içi yoğunluğu azalacak ve bölge halkı 40–50 kilometre gereksiz yol yapmaktan kurtulacak. Özellikle akraba bağları bulunan bu iki köy arasındaki kopukluğun ortadan kalkması, kırsal yaşam kalitesini doğrudan yükseltecek.
HEKİMHAN GİRİŞİNDE KAVŞAK SORUNU
Malatya kara yolu hattında bulunan ilçeler arasında yan yolları planlanmayan ve uygulanmayan tek yer Hekimhan. İlçe merkezine girişin belirgin olmaması, kavşak veya sinyalizasyon sisteminin olmaması nedeniyle bölgede sık sık ölümlü kazalar yaşanıyor. Mevcut yol geometrisinin sürücülere yön tayini sağlamaması, refleks kararlarla yapılan manevraları artırıyor ve bu durum sürücü güvenliğini tehdit ediyor.
Sorunun yıllar boyu çözülmemesi, bölgede kalıcı sinyalizasyon ve düzenleme ihtiyacını daha da belirgin hale getirmiş durumda.
DOĞANŞEHİR–ERKENEK–CUMHURİYET ÖRNEK KÖY HATTI: KARANLIK KORİDOR
Malatya–Doğanşehir–Adıyaman hattı, hem ticari taşımacılık hem de konteyner ve tarım lojistiği açısından en yoğun kullanılan güzergâhlardan biri. Ağır tonajlı TIR trafiğinin yoğun olduğu bu hatta Erkenek’ten Cumhuriyet Örnek Köy’e kadar belirgin bir aydınlatma eksikliği bulunuyor.
Bölgedeki sürücüler ve yayalar, yolun büyük kısmında “tamamen karanlık” bir şeritte hareket etmek zorunda kalıyor. Bu durum her yıl ortalama 3–4 trafik kazasına yol açıyor. Uyarı levhalarının azlığı, şerit çizgilerinin yetersizliği ve yol bakım eksiklikleri kazaların artmasına neden oluyor. Kazaların önemli bölümünün gece veya alacakaranlık saatlerinde gerçekleşmesi, ışıklandırmanın güvenlik açısından aciliyetini ortaya koyuyor.
BEYLERDERESİ VİYADÜĞÜ: TEK BAĞLANTININ RİSKLERİ
Malatya’nın batı bağlantısı, Beylerderesi Viyadüğü üzerinden tek aks ile sağlanıyor. Şehir dışına çıkışlarda sabah ve akşam saatlerinde yoğun trafik oluşurken, olası bir teknik arıza veya yol kapanması durumunda kent ile Adana–Ankara–İstanbul bağlantısı tamamen kesilebilir.
Viyadüğün alternatifinin olmaması, bölgesel bir risk faktörü oluşturuyor. Bir süre önce ikinci viyadük projesinin gündeme geldiği ifade edilse de somut ilerleme kaydedilmemesi, kamuoyunda endişeyi artırıyor.
AKÇADAĞ–YAYLIMLI–DEVELİ HATTI: YERLEŞİM ARTIYOR, YOL AYNI KALIYOR
Akçadağ’da yeni yerleşim alanlarının TOKİ konutları ve deprem sonrası yapılan yapılara kayması, Yaylımlı–Develi bağlantısını önemli hale getirdi. Günlük trafik yükünün artmasına rağmen yol standartlarının aynı kalması, bölgede neredeyse her gün kaza yaşanmasına neden oluyor.
Yolun dar oluşu, banket yetersizliği ve aydınlatma eksikliği temel riskler olarak öne çıkıyor. Bölge halkının yıllardır dile getirdiği doğal gaz eksikliği de yaşam kalitesini düşüren bir başka unsur. Trafik güvenliği ve altyapı eksikliklerinin çözümü, bu aksın kent planlamasında öncelikli olarak ele alınmasını gerektiriyor.
FIRINCI KAVŞAĞI: BÖLGESEL TRAFİĞİN ÖLÜM NOKTASI
Malatya–Elazığ karayolundaki Battalgazi Fırıncı bağlantı kavşağı, halk arasında “ölüm kavşağı” olarak biliniyor. Yaklaşık 50 köyün bağlantı noktası olan bu kesişim, yüksek hız, dönüş hataları ve kavşak geometrisinin yetersizliği nedeniyle sık sık ölümcül kazalara sahne oluyor.
Elazığ’dan Malatya yönüne girişte yol yüzeyinin kötü olması, fren mesafelerini artırarak kazaların etkisini büyütüyor. Uzun süredir gündeme getirilen düzenlemelerin hayata geçirilmemesi, riskin devam etmesine neden oluyor.
ALT GEÇİTLERDE YETERSİZ AYDINLATMA VE BETON IZGARA TEHLİKESİ
İnönü Üniversitesi’nden Beylerderesi bölgesine uzanan alt yol, şehrin en uzun sürekli geçiş hattı olmasına rağmen aydınlatma bakımından yetersiz. Beton ızgaraların bulunduğu uzun segmentte görüş düzeyi özellikle gece çok düşüyor. Adliye Kavşağı–Niyazi Mısri aksında sık sık kazaların yaşanması, bu güzergâhın teknik olarak yeniden ele alınması gerektiğini gösteriyor.
ÇÖŞNÜK–BÖLGE TRAFİK ARASI: 4 GİDİŞ–4 GELİŞ MODELİ GÜNDEME GELMELİ
Malatya’nın Çöşnük bölgesi yoğun yaşam alanlarının sıralandığı bu güzergâh; Çamurlu ve Yıldıztepe TOKİ yerleşimleri, Turgut Özal Tıp Merkezi, Malatya Stadyumu ve konteyner alanlarını birleştiriyor. Buna rağmen yol iki gidiş–iki geliş olarak hizmet veriyor. Yoğunluk ve hız farkları nedeniyle bölgede büyük kazalar yaşanmaya devam ediyor. Orta refüjlerin kaldırılarak yolun 4 gidiş–4 gelişe dönüştürülmesi hem şehir içi akışı rahatlatacak hem de sürücü davranışlarını daha öngörülebilir hale getirecek.
Malatya’daki trafik sorunları tek bir merkezden değil, farklı ilçeler, kavşaklar ve kırsal bağlantılar üzerinde birikmiş durumda. Tohma Nehri üzerindeki mütevazı bir köprüden şehir giriş kavşaklarına, viyadük alternatifinden kırsal yol aydınlatmasına kadar uzanan bu başlıklar, insan hayatına doğrudan etki ediyor. Bu noktada yapılacak yapısal ve mühendislik odaklı müdahaleler, yalnızca ulaşım konforunu artırmakla kalmayacak; kazaları azaltacak, şehir ekonomisini rahatlatacak ve Malatya’nın sosyo–kentsel bütünlüğünü güçlendirecek.
Muhabir. SİNEM HATUN DAVUT