Malatya'da deprem sonrası hızla yükselen kira fiyatları, konut teslimlerindeki yavaşlama ve artan talep nedeniyle vatandaşları çıkmaza sürüklüyor. Özellikle konteyner kentlerde yaşayan depremzedelerin kalıcı konut arayışına girmesi, tayin döneminin başlaması ve okulların açılacak olmasıyla birlikte kiralık konut piyasasında ciddi bir hareketlilik yaşanırken, TOKİ konutlarında istenen kira bedellerinin 20 bin liranın üzerine çıkması büyük tepki topluyor. Başta konut fiyatları olmak üzere iş yeri kiralarının fahiş meblağlarda olmasına tepki gösteren Malatya Emlakçılar Esnaf Odası Başkanı Ali Özgül Malatya Sonmanşet gazetesine konuşarak önemli açıklamalarda bulundu.
Arzu edilen düzeyde konut üretilmiş olmasına rağmen teslim süreçlerinde, özellikle Malatya’da konut tarafında sıkıntılar yaşandığını belirten Ali Özgül, teslimatların çok yavaş ilerlediğini ve bu nedenle de kiraların yükseldiğini söyledi.
“BİR SÜRE SONRA CİDDİ SIKINTILAR YAŞANACAK”
“Konteynerlerde barınan vatandaşlarımızın kiralık ev aramaya başlaması, tayin döneminin yaklaşması ve okulların açılacak olması nedeniyle büyük bir panik yaşanıyor” diyen Özgül sözlerine şöyle devam etti:
“Sanki yeterince ev yokmuş, insanlar dışarıda kalacakmış gibi kiralık konutlara yoğun bir talep oluştu. Vatandaşlarımızın biraz daha sakin olması gerekiyor. İstenen her kira bedelini kabul etmemeleri lazım. Bugün TOKİ konutlarında kira bedelleri 20 bin liranın altına neredeyse düşmüyor. Hatta 22, 23, 24 ve 25 bin liraya, bazı yerlerde ise 30 bin liraya kadar kira isteniyor. Buna mutlaka bir çözüm bulunması gerekiyor. Kiraların belli bir seviyede tutulması şart. Bunu ya devletimiz ya ilgili bakanlık ya da şehri yöneten idarecilerimizin yapması gerekiyor. Böyle giderse insanlar gerçekten çok zor durumda kalacak. Konteynerde yaşayan asgari ücretli bir vatandaşın 20 bin liranın altında kira bulamadığını düşünün. Bu insanlar bu kiraları nasıl ödeyecek? Bir süre sonra ciddi sıkıntılar yaşanacaktır. Bana göre TOKİ konutlarının kira bedelleri 10 ila 15 bin lira arasında olmalıdır. Malatya gibi bir şehirde, TOKİ konutlarıyla çarşı merkezindeki konutların kiraları 15 bin lirayı geçmemelidir.”
“BUNA MUTLAKA ÇÖZÜM BULUNMASI GEREKİYOR”
TOKİ konutlarının kira fiyatlarının 13 bin TL’den başladığını söyleyen Özcan,
“Müteahhitlerin yaptığı lüks dairelerde şu anda 35 ila 40 bin lira arasında kira talep ediliyor. Özellikle çift maaşlı memurlar bu evleri kiralayabiliyor. Bu durum TOKİ konutları için de emsal oluşturuyor. TOKİ konutunun sahibi de ‘Lüks daire 35 bin liraya kiralanıyorsa benim evim de 25 bin lira eder.’ düşüncesiyle hareket ediyor. Bugün Fahri Kayahan bölgesinde 25 bin liranın altında kiralık ev bulmak neredeyse mümkün değil. Buna mutlaka çözüm bulunması gerekiyor. Sayın Cumhurbaşkanımızın, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığımızın ya da Sayın Valimizin bu konuya çözüm üretmesi gerekiyor. Vatandaş gerçekten çok sıkıntılı. Bugün Malatya'da en düşük kira yaklaşık 13 bin lira seviyesinde. Gelinciktepe'de de durum aynı, diğer TOKİ bölgelerinde de aynı. 12-13 bin liranın altında kiralık konut bulmak çok zor. TOKİ konutlarında kiralar 13 bin liradan başlayıp 25 bin liraya kadar çıkıyor”
söylemlerine yer verdi.
“PİYASADA YETERİNCE KONUT VAR”
Vatandaşların kiralık daire tutmaları konusunda sabırlı olması gerektiğine dikkat çeken Özgül,
“Ancak burada vatandaşlarımızın da sabırlı olması gerekiyor. Piyasada yeterince konut var. Bugün 25 bin liraya kiralanan bir dairenin dört ay sonra aynı binada 17-18 bin liraya düşeceğine inanıyorum. Vatandaşların aceleci davranması kiraların bu kadar yükselmesine neden oluyor. Ev sahipleri de bu fırsatçılığı değerlendirerek yüksek rakamlar talep ediyor”
dedi.
“İş yeri kiraları ise gerçekten düşündürücü seviyelere ulaştı. Çarşı merkezindeki kiralar o kadar yüksek ki, mülk sahibi olan birçok esnaf bile ticaret yapmak yerine dükkânını kiraya vermeyi tercih ediyor. Çünkü ticaret yaparak bu kadar gelir elde edemeyeceğini düşünüyor” diyen Özgül, Malatya olarak ekonomik anlamda sıkıntılı bir sürece doğru gidildiğini, bu ekonomik şartlarda bu kiraların bir yıl sonra ödenemeyeceğini düşündüğünü ifade etti.
“BAZI REFERANS DEĞERLER BELİRLEDİK”
Kira fiyatlarıyla ilgili hukuki olarak mücadele etme yetkilerinin bulunmadığını belirten Özgül,
“Biz Emlakçılar Odası olarak üyelerimiz arasında fiyat dengesini sağlamak amacıyla iki kişilik bir komisyon oluşturduk. Aynı pasajda bir emlakçı yıllık 300 bin lira kira isterken, bir diğeri 500 bin, bir başkası 700 bin lira talep edebiliyordu. Bu dengesizliği gidermek ve vatandaşlardan gelen şikâyetleri azaltmak amacıyla bazı referans değerler belirledik. Emlakçı arkadaşlarımızın bu değerlerin üzerinde ilan almamalarını ve ilana koymamalarını tavsiye ediyoruz. Belirlediğimiz rakamların üzerinde ilan verildiğinde kendilerini arayıp bunun doğru olmadığını ifade ediyoruz. Amacımız emlakçılar arasında birlik ve beraberliği sağlamak. Ancak mülk sahibi istediği rakamı talep edebiliyor. Buna bizim hukuki olarak müdahale etme yetkimiz bulunmuyor”
şeklinde konuştu.
“EV SAHİPLERİNİ VİCDANLI DAVRANMAYA DAVET EDİYORUM”
Konut ve iş yeri sahiplerine çağrıda bulunan Özgül,
“Konut ve iş yeri sahiplerine çağrım, vicdanlı davranmalarıdır. Şehrimizin yeniden ayağa kalkabilmesi için mülk sahiplerinin de taşın altına elini koyması gerekiyor. Allah bize büyük bir afet yaşattı. İnsanlar konutlarını ve iş yerlerini kaybetti. Devletimiz de yeni konutlar ve iş yerleri yaparak önemli bir imkân sağladı. Bunu fırsatçılığa çevirmemek gerekir. Herkes vicdanıyla hareket etmeli. ‘Ben bu dükkânda esnaf olsam ne kadar kazanabilirim?’ diye düşünerek kira belirlemeli. Bugünkü şartlarda çarşı merkezinde cadde üzerindeki 20 metrekareye kadar olan dükkânların yıllık kirası 500-600 bin lirayı geçmemelidir. İç kısımlardaki dükkânların ise yaklaşık 200 bin lira seviyesinde olması gerektiğini düşünüyorum. İş yeri sahiplerini de vicdanlı olmaya davet ediyorum. Konut sahipleri de kiracıları düşünmelidir. Ekonomik sıkıntılar elbette var. Aldıkları kira kendilerine de yetmeyebilir. Ancak kendileri de birkaç yıl öncesine kadar kiracıydı. Kiracının hâlinden anlamaları gerekiyor. Malatya'da konut kiralarının 15 bin liranın üzerine çıkmaması gerektiğini düşünüyorum. Ev sahiplerini vicdanlı davranmaya davet ediyorum”
açıklamasına yer verdi.
“PİYASADA ALTERNATİF ÇOK”
Kiralık daire arayanlara acele etmemelerini ve alternatifin çok olduğunu kaydeden Özgül,
“Kiralık ev ve iş yeri arayan vatandaşlarımızın ise acele etmemesi gerekiyor. İstenen her rakamı kabul etmesinler. Çünkü piyasada alternatif çok. Devletimiz yeterince konut ve iş yeri yaptı. Biraz sabırlı olurlarsa kiraların düşmek zorunda kaldığını görecekler. Özellikle kasım ayından sonra aidatlar başlayacak. Boş duran TOKİ konutlarının sahipleri de bu maliyetleri ödemek zorunda kalacak. Bu nedenle kiracı bulup evlerini kiraya vermek isteyeceklerdir. Vatandaşlarımız panik yapmadan, bütçelerine uygun fiyat teklif ederek hareket etsinler. Ev sahiplerinin istediği her rakamı kabul etmesinler”
ifadelerini kullandı.
TÜRKAN YILDIZ KAYA