Malatya, her ne kadar deprem sonrası büyük bir toparlanma sürecine girmeye çalışsa da, pek çok vatandaş için bu bayram yine buruk geçiyor. Çoğu Malatyalı, o eski bayram ziyaretlerini yapmanın ve çarşıda dolaşmanın hayalini kursa da, şehrin merkezindeki çarşı ve işlek bölgelerin yeniden inşa süreci devam ettiğinde Malatyalılar bu bayrama da çarşı merkezi olmadan girecek.
6 Şubat depremlerinde ağır hasar gören çarşı merkezindeki dükkanlar ve sokaklar, hâlâ sessiz ve terkedilmiş durumda. Bu da bayramın ruhuna, kaybolmuş bir şehrin anılarını katıyor.
KONTEYNERLERDE BAYRAMA GİREN AİLELER
Depremin hemen ardından, evlerini kaybeden birçok vatandaş için çadırlar ve konteynerler, yeni yaşam alanları haline geldi. Geçen yıllarda olduğu gibi bu yılda pek çok aile, konteynerlerde bayrama girecek. Bu aileler için bayram sabahı, diğer yıllarda olduğu gibi neşeli bir kutlama olmasa da, daha çok hayatta kalma mücadelesi veriyor. Çocuklar, şekerleri ve yeni kıyafetleriyle bayramlıklarını giymeye çalışsa da, içlerinde büyük bir eksiklik hissi var.
Aileler, yaşadıkları kayıpları düşündükçe bayram sevinçleri yarım kalıyor. Konteynerlerin içinde, bazen soğuk, bazen sıcak, bazen de her geçen gün artan bir belirsizliğe karşı, Malatyalılar yine de bayramı, bir nebze de olsa geleneksel olarak kutlamaya çalışıyor. Ancak her bayramda olduğu gibi, depremin travmalarını bir nebze de olsa unutabilmek mümkün olmuyor.
KAYBEDİLEN CANLARIN ARAYIŞI
Bayram, kayıpların geride bıraktığı derin boşluklarla da anılıyor. Malatya’nın farklı mahallelerinden yüzlerce insan, depremde yakınlarını kaybetti. Bu bayramda da o kaybedilen canların anısı, evlerin duvarlarına, sokaklara, her köşe başına, kısacası her bir Malatyalının yüreğine kazınmış bir şekilde var. Birçok kişi, kaybettikleri aile üyelerinin mezarlarını ziyaret etmek için evlerinden çıkıp, gidebilecekleri en yakın mezarlıklara doğru yola koyulacak. Onlar için bayram, bir kutlama değil, kaybettikleri sevdiklerine duydukları özlemi daha çok hissettikleri, hatırladıkları bir dönem olacak.
YENİDEN YAPILANMA SÜRECİ VE GERİ DÖNÜŞ
Malatya’da yaşam, her ne kadar zor olsa da, şehirdeki yeniden yapılanma süreci de devam ediyor. Ancak, depremden bu yana geçen 2 yılda şehrin merkezi, her anlamda eski kimliğini kazanmayı henüz başaramadı. Eski alışveriş caddeleri, işyerleri ve kültürel zenginliklerle dolu mahalleler bir hayalet şehre dönüşmüş durumda. Bayramda, Malatyalıların bu mekanlara olan özlemi daha da belirginleşiyor. Çarşı merkezine henüz kavuşamayan şehir, bu yıl da bayramda eski alışkanlıklarına geri dönmeyi, sevdikleriyle bir arada olmayı bekleyen binlerce insanın kalbinde bir eksiklik bırakıyor.
DEPREMİN ARDINDAN BAYRAM: BİR DÖNÜM NOKTASI
Bayramlar, geçmişte insanların birbirlerini daha çok hatırladığı, sevginin ve dayanışmanın ön plana çıktığı zamanlar olmuştu. Deprem sonrası bu anlam, daha da derinleşmiş durumda. Malatyalılar, birbirlerine omuz vererek, dayanışma içinde bayramları kutlamaya çalışıyorlar. Depremin ardından geçilen bu uzun yolculuk, her bayramda, bir önceki bayrama göre daha fazla bir araya gelmenin, hayatın zor koşullarına karşı dimdik durmanın anlamını taşıyor. Bayramda, şehrin dört bir yanından gelen insanlar, kayıplarını düşünerek, bir yandan da yeniden umutlarını yeşertmeye çalışacaklar. Ancak her bir Malatyalı, bu bayramın da diğerlerinden farklı olduğunun farkında; çünkü bu bayramda yaşadıkları, sevdayla, acıyla ve yeniden ayağa kalkma kararlılığıyla yoğrulmuş bir anlam taşıyor. Bu bayram, Malatya için sadece bir kutlama değil, kaybedilenlerin anıldığı, direncin ve birlikte olmanın daha çok anlam kazandığı bir dönüm noktası olacak.
Muhabir: MEHMET TEVFİK CİBİCELİ