Sonmanşet Gazetesi Yazı İşleri Müdürü Sinem Hatun Davut'un moderatörlüğünde gerçekleştirilen “Haftanın Nabzı” programında kayısı sektörüne ilişkin değerlendirmelerde bulunan Türkiye Ziraat Odaları Birliği Yönetim Kurulu Üyesi ve Yazıhan Ziraat Odası Başkanı Yunus Kılınç, son yıllarda yaşanan don, dolu ve hastalık kaynaklı zararların üreticiyi zor durumda bıraktığını belirtti. Kılınç, kayısı üreticisinin hem doğal afetlerle hem de piyasa koşullarıyla mücadele ettiğini ifade etti.
Malatya’nın dünya kuru kayısı üretimindeki lider konumuna dikkat çeken Kılınç, kentte yaklaşık 11 milyon kayısı ağacının bulunduğunu, bunların yaklaşık 5 milyonunun bu yıl meyve vermediğini söyledi. Geçen yıl yaşanan don felaketinin etkilerinin halen sürdüğünü belirten Kılınç, bu yıl da yoğun yağışlar, tozlaşma problemleri ve monilya hastalığının üretimi olumsuz etkilediğini kaydetti.
Kılınç, özellikle coğrafi işaretli Hacıhaliloğlu kayısısında ova kesimlerinde ciddi ürün kayıpları yaşandığını ifade ederek, rekolteye ilişkin yapılan yüksek tahminlerin gerçeği yansıtmadığını savundu.
“YABANCI KAYISI MALATYA ÜRETİCİSİNE ZARAR VERİYOR”
Özbekistan, İran ve bazı Orta Asya ülkelerinden gelen kayısıların Türkiye’ye giriş yaptığı yönündeki iddialarını yineleyen Kılınç, bu ürünlerin Malatya kayısısıyla karıştırılarak satılmasının hem üreticiye hem de kalite algısına zarar verdiğini söyledi.
Malatya kayısısının dünyada eşsiz bir ürün olduğunu vurgulayan Kılınç, yabancı ürünlerin piyasaya sürülmesinin fiyatları düşürdüğünü ve üreticinin emeğini değersizleştirdiğini belirtti.
ÜRETİCİ MALİYETLER ALTINDA EZİLİYOR
Tarımsal girdi maliyetlerinin her geçen yıl arttığını dile getiren Kılınç, üreticinin gübre, ilaç, mazot ve işçilik giderleri karşısında zorlandığını ifade etti. Üreticinin ürününü değerinde satamadığını belirten Kılınç, tarla ile market arasındaki fiyat farkının denetlenmesi gerektiğini söyledi.
Toprak Mahsulleri Ofisi’nin hizmetlerini takdir ettiklerini belirten Kılınç, açıklanan hububat alım fiyatlarının ise beklentilerin altında kaldığını kaydetti.
“GENÇLER TARIMDAN UZAKLAŞIYOR”
Tarım ve hayvancılıkta yaş ortalamasının yükseldiğine dikkat çeken Kılınç, gençlerin üretimden uzaklaştığını söyledi. Tarımın sürdürülebilirliği için gençlerin sektöre kazandırılması gerektiğini belirten Kılınç, bunun için üreticinin gelir güvencesine kavuşmasının şart olduğunu ifade etti.
Sözleşmeli üretim modelinin yaygınlaştırılması gerektiğini vurgulayan Kılınç, üreticinin ürününü kime satacağını önceden bilmesinin büyük önem taşıdığını söyledi.
“GIDAYA HÜKMEDEN DÜNYAYA HÜKMEDECEK”
Tarımın stratejik bir alan olduğunu belirten Kılınç, iklim değişikliği ve küresel gelişmeler nedeniyle gıda güvenliğinin daha da önemli hale geldiğini ifade etti. Tarım Bakanlığı’nın bütçesinin artırılması ve üreticilere daha fazla destek verilmesi gerektiğini söyleyen Kılınç,
“Gıdaya hükmeden dünyaya hükmedecek. Üreticiyi ayakta tutmak artık bir tercih değil, zorunluluktur”
dedi.
HANİFE SARI