Sıfır Atık Hareketi kapsamında hayata geçirilen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi, 1 Temmuz itibarıyla 81 ilde uygulanmaya başlandı. Vatandaşlar, DOA logolu PET, cam ve alüminyum içecek ambalajlarını depozito iade noktalarına teslim ederek her bir ambalaj için 1 TL depozito bedeli alabiliyor.
Sistemin temel amacı, içecek ambalajlarının çöpe gitmesini önlemek, geri dönüşüm oranını artırmak ve ekonomiye yeniden kazandırılmasını sağlamak.
HEDEF HEM ÇEVRE HEM EKONOMİ
DOA Sistemi ile Türkiye'de her yıl piyasaya sürülen yaklaşık 25 milyar içecek ambalajının geri kazanılması hedefleniyor. Sistemin tam kapasiteye ulaşmasıyla birlikte geri dönüşüm oranının yüzde 80 seviyesine çıkarılması ve ekonomiye milyarlarca liralık katkı sağlanması amaçlanıyor.
Uygulamanın başlamasının ardından vatandaşların sisteme yoğun ilgi göstermesiyle birçok noktada milyonlarca ambalaj kısa sürede geri dönüşüm zincirine kazandırıldı ve kazandırılmaya devam ediyor. Bu kapsamda otel, restoran ve kafeler için de zorunlu kayıt süreci başlatılırken, bu işletmelerin ekim ayı sonuna kadar Depozito Bilgi Yönetim Sistemi'ne kayıt yaptırmaları gerekiyor.
MALATYA'DA BAZI NOKTALARDA AKSAKLIKLAR YAŞANIYOR
Malatya'da kurulan depozito iade noktaları da tıpkı diğer illerdeki gibi vatandaşlardan büyük ilgi görüyor. Ancak özellikle yoğun kullanılan bazı merkezlerde yaşanan teknik arızalar ve makinelerin kısa sürede dolması nedeniyle vatandaşlar uzun süre sıra beklemek zorunda kalıyor.
Özellikle Tecde Mahallesi'ndeki depozito iade noktasında zaman zaman meydana gelen arızalar nedeniyle işlemler dururken, oluşan uzun kuyruklar vatandaşların tepkisine yol açıyor. Arızaların giderilmesini bekleyen vatandaşlar, saatlerce sıra beklemek zorunda kalırken bazı kişiler yanlarında getirdikleri boş şişeleri yeniden evlerine götürüyor.
ÇEVREYE BIRAKILAN ŞİŞELER ESNAFI DA ETKİLİYOR
Sistemde yaşanan aksaklıklar yalnızca vatandaşları değil, bölgedeki esnafı da olumsuz etkiliyor. Makinelerin çalışmaması veya dolu olması nedeniyle bazı vatandaşlar da boş ambalajlarını geri götürmek yerine iade noktasının çevresine bırakıyor.
Biriken cam ve plastik şişeler hem çevre kirliliğine neden oluyor hem de işletmelerin bu atıkları toplamak zorunda kalmasına yol açıyor. Esnaf, sistemin daha düzenli işlemesi için iade noktalarının daha sık boşaltılması ve teknik arızalara daha hızlı müdahale edilmesi gerektiğini ifade ediyor.
VATANDAŞLAR ÇÖZÜM BEKLİYOR
İade noktalarını kullanan vatandaşlar, sistemin çevre açısından önemli bir kazanım olduğunu ancak uygulamanın sağlıklı işlemesi gerektiğini belirtiyor.
Konula ilgi konuşan vatandaşlar,
“Depozito uygulaması çok faydalı. Hem geri dönüşüme katkı sağlıyoruz hem de küçük de olsa bir kazanç elde ediyoruz. Ancak makine arızalandığında uzun süre beklemek zorunda kalıyoruz. Bazen sıra bize gelmeden sistem duruyor. Daha fazla iade noktası kurulmasını ve arızaların hızlı giderilmesini istiyoruz”
diyerek yaşanan sıkıntıları dile getirdi.
YOĞUN İLGİYE UYGUN ALTYAPI BEKLENTİSİ
Vatandaşların geri dönüşüm sistemine gösterdiği yoğun ilgi, uygulamanın benimsendiğini ortaya koyarken, Malatya'da özellikle yoğun kullanılan depozito iade noktalarında kapasitenin artırılması, makinelerin düzenli olarak boşaltılması ve teknik arızalara hızlı müdahale edilmesi yönündeki beklenti de her geçen gün artıyor. Sistemin hedeflenen başarıya ulaşabilmesi için vatandaş memnuniyetini artıracak altyapı çalışmaları önem taşımakta. Bu noktada vatandaş ilgilerden gerekli çalışmaların bir an önce başlatılmasını bekliyor.
HANİFE SARI