Malatya’nın en önemli gelir kaynağı olan kuru kayısı ihracatında her geçen yıl gerileme yaşandığını belirten Yeşilyurt Ziraat Odası Başkanı Doğan Solmaz, konuya ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Orta Asya ülkelerinin pazardaki payını artırdığına dikkat çeken Solmaz, yerli üreticinin yüksek maliyetler nedeniyle zor günler geçirdiğini ifade etti.
Solmaz, “Malatya'nın ekonomisine yön veren kayısı ile ilgili her yıl geriye düşen ihracatımızla ilgili açıklamada bulunmak istiyorum. Bilindiği gibi bizden sonra kuru kayısıyı çok satan ülkeler Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan'dır. Bu ülkelerde kurutma kalitesi yüksek olan ülkeler, artı kurutma tekniğiyle kükürtlü veya gün kurusu üretmeye başladılar. Girdi maliyetleri düşük olduğundan, bu ülkelerde bu tür üretimler desteklendiğinden üretim maliyetleri bizden çok düşük olmaktadır” ifadelerini kullandı.
“MALATYA KAYISISINDA SERBEST BÖLGE DÜĞÜMÜ”
İhracatçıların serbest bölgeleri tercih etmeye başladığına değinen Solmaz, “Son dönemlerde rekoltenin düşük olması, fiyat avantajı ve kalitenin de bize yaklaşması nedeniyle tüketici ülkeler o bölgelere yöneldi. Bizim ihracatçılar serbest bölgede kayısı işleme ve paketleme fabrikaları açtılar. İhracatçılar kayısıları üretimde rakip olan ülkelerden serbest bölgeye getirip, işleyip oradan ihraç ettiler. Bu da Malatya kayısısının ihracatına büyük oranda zarar veriyor” sözlerini kullandı.
“KURU KAYISI ORANIMIZ DÜŞTÜ”
Çiftçinin mağduriyetinin önüne geçilmesi gerektiğini vurgulayan Solmaz, “Son yıllarda gümrükte işlem gören kuru kayısı oranımız düştü. Çiftçimizin mağdur olmaması için üretimde pozitif ayrımcılıkla desteklenerek üretim maliyetlerinin düşürülmesi, lisanslı depoculuk vasıtasıyla destek alımları yapılması, alınan kayısıların ihracatçılara uygun şartlarda verilmesi gerekmektedir” dedi.
“ÜRETİM MALİYETLERİ ÇOK YÜKSEK, ÇİFTÇİMİZ ZARAR EDİYOR”
Basın mensuplarının sorularını da yanıtlayan Yeşilyurt Ziraat Odası Başkanı Doğan Solmaz, “Şu anda 200 bandıyla 300 arasında değişmektedir kaliteye göre. Tabii bu da kayısının üretim maliyeti ülkemizde çok yüksek olduğu için çiftçimiz bundan zarar etmektedir. Bunun önüne geçmemiz için çiftçiye kesinlikle pozitif ayrımcılık yapılması lazım. Ar-Ge çalışması yapılarak bunun üretim maliyetlerinin düşürülmesi lazım” sözlerinde bulundu.
MALATYA KAYISISINDA YÜZDE 40’LIK KAYIP “8 DOLARA KARŞI 2 DOLAR”
Rakip ülkelerle aradaki fiyat farkının küresel pazardaki yansımasına dikkat çeken Solmaz, “Bizim sattığımız 8 dolara veya 7 dolara sattığımız kayısı, diğer bize rakip olan ülkelerde 1 dolar 90 sente satılmaktadır. Bu da bize büyük bir rakip olmaktadır. Siz en basiti, siz bir tüketici olsanız 1 dolara veya 2 dolara mı kayısı alırsınız, 8 dolara mı kayısı alırsınız? Tabii ki bu da diğer ülkelere yönlendiriyor bizim alıcılarımızı. Şu anda yüzde 40'lara kadar ihracatımız düşmektedir. Halbuki bundan 10 yıl önce dünyanın kayısı üretiminin, tüketiminin yüzde 85'ini ülkemiz karşılamaktaydı. Bu da gösteriyor ki her yıl bu ihracatımız düşecek demektir. Bu da bizim Malatya ekonomisine ve ülke ekonomisine büyük bir zarar demektir” şeklinde kaydetti.
ROJBİN ASTEKİN