Malatya’da yaşanan zirai don felaketi sonrası Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, bölgeye gelerek kayısı bahçelerinde incelemelerde bulundu. Yaşanan zararın büyük olduğuna dikkat çeken Bakan Yumaklı, üreticilere tarım sigortasının önemini bir kez daha hatırlattı. “Emeğin garanti altına alınması için TARSİM mutlaka yaptırılmalı” diyen Yumaklı, sigortalı üreticilere kısa sürede ödeme yapılacağını, sigortasız üreticilere de destek sağlanacağını belirtti.
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı yaşanan zirai don sebebiyle Malatya’ya gelerek kayısı bahçelerinde incelemelerde bulundu. Burada tarım sigortası yaptıran üreticilere hasar tespit çalışmalarından hemen sonra ödemelerinin yapılacağını bildiren Bakan Yumaklı, ayrıca Çiftçi Kayıt Sistemi’ne kayıtlı ancak sigortası olmayan üreticiler için de bu ana kadar yapmış oldukları maliyetlerinin karşılanacağını söyledi. Akabinde Yumaklı “Amacımız emeğin garanti altına alınması. O yüzden istirham ediyorum bütün üreticilerimize lütfen tarım sigortasını, Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM)’unu yaptırın” uyarısında bulundu.
Malatya’da yaşanan zirai don sonrası Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı ili ziyaret etti. Bunun için Yeşilyurt Kuyulu Mahallesi’nde bulunan kayısı bahçelerinde incelemelerde bulunan Bakan Yumaklı, konuyla ilgili önemli açıklamalarda bulundu.
“-17’YE VARAN SICAKLIK DÜŞÜŞLERİNE YAPILABİLECEK BİR ŞEY YOK”
Açıklamasında Bakan Yumaklı, “10-14 Nisan tarihleri arasında Malatya’nın çok büyük bir bölümünde meyve ağaçlarının çok büyük zarar gördüğü bir zirai don hadisesi yaşandı. Ağaçların belli sıcaklık düşüşlerini tolere etmesi mümkün -4, -6 dereceye kadar. Bu süre içerisinde farklı metotları kullanarak bu etkiyi azaltmak üzere üreticilerimizin bazı gayretleri oldu. Ancak -17’ye varan sıcaklık düşüşlerine artık şuandaki teknolojinin de ya da metotlarının da yapabileceği bir şey yok. Maalesef böyle bir durumla karşılaşmış olduk” ifadelerine yer verdi.
“HASAR TESPİTLERİ HEMEN BAŞLADI”
Hasar tespit çalışmalarının hemen başladığına dikkat çeken Bakan Yumaklı, “Hasar tespitleri hemen başladı. Geçtiğimiz salı gününden itibaren meteorolojinin bize olan uyarılarıyla birlikte Tarım ve Orman Bakanlığı’nın bütün ekipleri üreticilerimizi bilgilendirmek ve ne yapılabilecekse birlikte de yapmak üzere sahaya indik. Cuma gecesi gerçekleşti maalesef ve ertesi sabahtan itibaren de arkadaşlarımız fiziki şartlarımız imkân verdiği ölçüde hasar tespitlerine başladılar. Hasar tespit çalışmaları için fiziki şartların oluşması gerekir. Hala üzerinde karın, buzun olduğu bir hasar tespiti uygun olmuyor. Ancak fiziki şartlar imkân verdiği ölçüde derhal hasar tespit çalışmalarına başlandı” diye konuştu.
“BAKANLIĞIMIZIN YAPTIĞI AÇIKLAMALARI DİKKATE ALIN”
Konuyla ilgili felaket tellallığı yapıldığına vurgu yapan Bakan Yumaklı, “Elinde hiçbir veri olmadan hitap ettiği kesim nereyse onlara mesaj verme adına tamamen bizlerin bile elinde olmayan bilgileri tahmin ederek ya da kendisine göre yorumlayarak sorumsuzca açıklama yapanları gördük, hala da devam ediyor. Bol keseden hiçbir sorumluluğu olmadığı için sadece konuşup tamam artık ben mesajımı verdim diyenler var. Bunları ne üretimimize ne de üreticilerimize bir faydası yok. O yüzden buradan bakanlığımızın yaptığı açıklamaların dikkate alınmasını özellikle istirham ediyorum. Genel geçer şeyler söyleyerek insanların kafasını karıştırmaya hiçbir anlamı yok. En başta söyledik stratejik ürünlerimiz yani hububat, baklagil, yağlı tohumlar bunlarla ilgili hatta sebzeler bunlarla ilgili bir şey olmadan ‘mafolduk, ülkemizde gıda problemi olacak, çarşı pazar yanacak’ tüm bunlar sorumsuz açıklamalar” şeklinde konuştu.
“ZİRAİ DON BÜYÜK ORANDA MEYVE GRUPLARINA ETKİ ETMİŞ”
Yaşanan zirai don hadisesinin meyvelerde daha fazla etkili olduğuna işaret eden Bakan Yumaklı, “Meyve gruplarında etkili oldu bazı yerlerde çok fazla etkili oldu bazı yerlerde çok az etkili oldu. Bir ilin içerisinde çok belli ürünlerde yüzde 80-90 etkilediği de oldu bir ilin içerisinde küçük küçük ama daha düşük oranlarda etkili olduğu da oldu. Bunların hepsi sağlıklı bir şekilde hasar tespitlerinin yapılmasıyla mümkün, bu zamana kadar olduğu gibi. 2014 yılında da benzer bir don hadisesi oldu, onun bundan farkı mart ayında olduğu için orada sebze gruplarına da etki etmiş ama şimdi sadece bu büyük oranda meyve gruplarına etki etmiş bir husus. 34 ilimiz şuandaki tespitlerimizle bunlardan farklı ölçülerde, oranlarda etkilendi. Bundan önceki yıllarda da küçük küçük farklı farklı illerde bu olay olmuyor muydu, oluyordu bunları da işin içerisine katarak Türkiye’de böyle bir kaotik ortamın oluşmasını gıda anlamında sağlamanın hiç kimseye faydası yok. Bu kişileri sorumluluğa davet ediyorum” sözlerine yer verdi.
ZARAR ÖDEMELERİ NASIL YAPILACAK?
Zirai don sonrası yapılacak olan zarar ödemeleri içinde değerlendirmelerde bulunan Bakan Yumaklı, şu cümlelere yer verdi: “Sigortası olanlar, Tarım Sigortası’nı yaptıranlar tespit çalışmaları biter bitmez aynı Mersin, Adana, Hatay’da olduğu gibi derhal ödemeleri yapılacak, o tespit süreci bittiğinde. Bu bir takvim daha sonra Çiftçi Kayıt Sistemi’ne kayıtlı ancak sigortası olmayan üreticilerimiz için de bu ana kadar yapmış olduğu giderlerini hesaplayarak onların bu yapmış oldukları maliyetlerini de karşılayacağız. Tespit belirleme sigortası olanlar için ödeme, sigortası olmayanlar için de hesaplama ve ondan sonra da ödeme gibi bir takvimi uygulayacağız. Burada tarımsal üretim yapanlar için iklim değişikliğinin bundan sonrada ön görülemez hatta önlenemez etkilerinden uzak kalabilmek ve bir yıllık emeğin, bir dönemlik emeğin boşa gitmemesi için bunu garanti altına alacak olan tarım sigortasının önemini tekraren belirtmek istiyorum. Burada bundan sonraki dönem için de bütün yoğunluğumuzu bu işe vereceğiz. ‘5 -10 senede bir oluyor biz bunu yaptırmasak da olur’ dememek gerek. Bir sefer olduğunda ortaya çıkaracağı hasar büyük oluyor.”
“AĞAÇLARIN SENEYE MEYVE VEREBİLMESİ İÇİN ÇALIŞMALAR BAŞLADI”
Hasar alan ağaçların seneye de meyve verebilmesi için bazı çalışmalar üzerinde durduklarını ifade eden Bakan Yumaklı, “Hali hazırda şu anda Malatya’dayız kayısı ağaçlarında büyük oranda zarar var bunlar zaten bakıldığında da görülebiliyor. Ancak bu ağaçların önümüzdeki seneye meyve verebilmesi için yapılması gerekenler var. Bunlarla ilgili de hem bakanlığımız hem valiliğimiz hem çalışmalara başladılar. Bu teknik bir çalışma uzmanlık isteyen bir çalışma bu yönde de gayretimiz olacak. Sadece şu ana kadar olan oldu artık bundan sonrası için bu ağaçların tekrar verime dönmesi açısından bizler de çalışmalarımıza devam ediyoruz. Ben bütün bu don hadisesinin başladığı andan itibaren illerimizdeki üreticilerimizle, valilerimizle çok yoğun bir takip gerçekleştirdik. Bazı konuların analizi, alt yapı çalışmalarını gerçekleştirdik. En nihayetinde de Sayın Cumhurbaşkanımıza oluşan durumu o an itibariyle arz ettim. Sağ olsun her zaman olduğu gibi üreticimizin yanında olmakla ilgili hiçbir tereddüt göstermeden derhal bize talimatlarını verdi. Üreticilerimize geçmiş olsun diliyorum” ifadelerini kullandı.
“KURU KAYISI STOĞU İHRACAT PAZARINI BİRAZ RAHATLACAK”
Zirai donun yaratmış olduğu kayıplar için de konuşmaya devam eden Bakan Yumaklı, son olarak şunları kaydetti: “Malatya için kayısı son derece önemliydi. Türkiye’nin kayısı üretimin yarısı ihracatın 4/3’ü Malatya’dan gerçekleşiyor. Bardağın biraz da dolu tarafına bakalım Malatya’da yaklaşık 50 bin ton civarında bir kuru kayısı stoğu var. Dolayısıyla pazar kaybı anlamında da bu bizi nispeten rahatlayacak. İşin o kısmına da baktık açıkçası. Bütün emeğimiz bütün gayretimiz dediğimiz gibi hasar tespiti bunlarla ilgili gerekli çalışmaların yapılması ve ondan sonra da üreticilerimizin önümüzdeki sene bu ağaçların yerine dönmesi ile ilgili çalışmalarını hep birlikte gerçekleştirmek. Malatya’dan etkilenmiş olan bütün illerimize geçmiş olsun diliyorum. Ülkemiz için elbette deprem hadisesinin çok büyük bir etkisi oldu. Devletimiz vatandaşlarımızın normal hayatına dönebilmesi için çok yoğun bir çaba sarf etti, Malatya’da buradan çok yakından görüyor zaten. Malatya’nın üreticisine, ekonomisine etki edecek şekilde bu olay gerçekleşti bununla ilgili de devletimiz her zaman ilk andan itibaren vatandaşımızın normal hayatına dönebilmesi için oradaki mağduriyetini olabildiği ölçüde giderebilmek için gerekeni yaptı, her zaman olduğu gibi bundan sonrada öyle olacak. Tarım sigortasının poliçe bedelinin yüzde 70’ i devletimiz tarafından karşılanıyor. Eğer don hadisesi ya da benzeri olaylar için koruma araç gereçleri kullanmak istiyorsanız bunların yarısını da devletimiz hibe olarak veriyor. Eğer bunları kullanıyorsanız yaptırmış olduğunuz tarım sigortasının da yüzde 25-35 arasında poliçe bedelinde indirim yapılıyor. Bütün amaç o emeğin garanti altına alınması. O yüzden istirham ediyorum bütün üreticilerimize lütfen tarım sigortasını yaptırın.”
muhabir: HANİFE SARI